Tuna Vilayeti Hakkında Bilgiler

Tuna Vilayeti, Osmanlı Devleti’nin Balkanlardaki topraklarından Silistre (Silistra), Vidin ve Niş’i (Nis) kapsayan yönetim birimi.

19. yüzyılın ikinci yansında Balkanlar’daki Hıristiyan toplulukların milliyetçi eylemleri giderek yaygınlaşınca, giriştiği yenileştirme hareketleriyle dikkatleri üzerine çeken Niş valisi Midhat Paşa bölgeye ilişkin özel bir yönetim planı hazırlamakla görevlendirildi. Halkın yerel meclislere ve yargı kurullarına üye seçmesi, yönetimin yargıdan ayrılması gibi düzenlemeleri de içeren bu plan benim-şendi ve Kasım 1864’te Vilayet Nizamnamesi olarak yürürlüğe girdi. Silistre, Vidin ve Niş birleştirilerek Tuna Vilayeti kuruldu. Valiliğe de Midhat Paşa atandı.
Midhat Paşa halkın desteğini sağlamak amacıyla bayındırlık, eğitim, sağlık gibi konulara ağırlık verdi. Nizamnamenin öngördüğü maarif, nafıa, zaptiye, defterdarlık, sağlık, belediye örgütlerini kurdu. Seçimlere dayalı meclisler oluşturdu. Yeni yollar yaptırdı, örnek çiftlikler kurdu. Çiftçilere gereksinim duydukları krediyi sağlayacak Memleket Sandıklan’nı(*) hizmete açtı. Tuna üzerinde ulaşıma ağırlık verdi, vilayet bütçesi hazırlattı, nüfus ve hayvan sayımları toprak yazımı ve tapulama işlemleri, orman, maden varlıklarının belirlenmesi ve değerlendirilmesi gibi bir dizi çalışma yaptırdı. Tuna(*) adıyla ilk vilayet gazetesini çıkardı.

Bununla birlikte bütün bu reform çabalan Bulgar milliyetçi ayaklanmalarına ve kargaşaya engel olamadı. Rusçuk (Ruse), Vidin, Sofya, Tımova (Veliko Tırnovo), Varna ve Tolçu (Tulcea) sancaklarından oluşan vilayet 1877-78 Osmanlı-Rus Savaşı’ndan sonra Osmanlıların elinden çıktı. Tuna Vilayeti’ndeki uygulamalar daha sonra kurulan yeni vilayetlere örnek oluşturdu.

Etiketler: , ,

Yorum yazın