Tablhane nedir

Tablhane nedir

tablhane (Arapça tabi: “davul”), ortaçağ İslam devletlerinde bağımsızlık ve askeri güç simgesi sayılan askeri müzik takımı. Osmanlı Devleti’nde Mehterhane)*) adını almıştır.

İlk tablhane Emeviler döneminde kuruldu. Bunda tef ve mizmarların yanında kös, surnay (zurna), dabdabe (at sırtında taşınan büyük davul), nakkare, buk (boru), nefir (boru) gibi çalgılar yer alıyordu. Abbasiler döneminde de benzeri örgütler vardı. Müslüman hükümdarlar halifenin gönderdiği davul ve nefiri tablhanelerinin temel çalgısı yaparak kalabalık takımlar kurdular. Tablhane kadrosunun genişliği, çalgıların tür ve sayısı da halifenin nevbet vurma izni verdiği hükümdarın gücü ve saygınlığı ile orantılıydı. Nevbet, tablhanenin barış zamanlarında da günde birkaç kez bazı parçalan seslendirmesine denirdi. Büyük sultanlar günde beş vakit nevbet vurdururken, melik ve emirlere en çok üç kez nevbet izni verilirdi. Bunların sarayları önünde beş kez nevbet vurdurmaları sultana ya da halifeye başkaldırdıkları anlamına gelirdi. Mısır Fatımi halifeleri de bağımlı hükümdarlara tablhane kurmaları ve nevbet vurdurmaları için menşur verirlerdi. Fatımi sarayında her gün biri yatsıdan sonra, öbürü sabah namazından önce iki kez birer saat süreyle nevbet vurulurdu. Memlûklerde, 40 halile, 4 davul, 4 zurna ve 20 nefirden oluşan, ayrıca zil ve kamış düdüklerin de yer aldığı kalabalık bir tablhane her gün Kal’atü’l-Cebel’de nevbet vururdu. Memlûk sultanı seferdeyken tablhane onun çadırının çevresinde dolaşarak çalardı. İlhanlIların tablhaneşinde davullar, nefirler, zurnalar vardı. İlhanın sarayı önünde de günde beş kez nevbet vurulurdu. Anadolu Selçuklu sultanları devletin yıkılışına değin günde beş kez nevbet vurdurdular. Anadolu Selçuklu sultanı III. Keyku-bad’ın Osman Gazi’ye bağımsızlık verdiğini belirtmek üzere bir tabi göndermesi hem Osmanlı Devleti’nin, hem de Mehterhane’ nin başlangıcı sayılır.

Tablhane örgütleri genellikle mirahora bağlı olurdu. Örgütteki çalgıcılar ve muganni denen söyleyiciler özel giysileriyle bütün törenlere katıİır ve hükümdarla birlikte savaşa giderlerdi.

Yorum yazın