İspanya İç Savaşı Hakkında Bilgiler

İspanya İç Savaşı Hakkında Bilgiler

Dünyanın bu çalkantılı döneminde, patlak veren yeni bazı olaylar tüm dikkatleri zaman zaman başka yöne çekiyordu, işte böylesine olaylardan biri, 17 Temmuz 1936 günü ortaya çıktı. Kendilerine ulusçu adını veren bir grup, henüz 5 yıllık bir geçmişi olan ispanya Cumhuriyeti’nin Halk Cephesi Hükümeti’ne karşı, İspanya Fası’nda ayaklandı. Ertesi gün İspanya’daki garnizonlar da bu ayaklanmaya katıldı. Faşizm ve Nazizme çok yakın görüşler taşıyan ulusçular, yardım istemek için hemen Berlin ve Roma’ya başvurdular. Yönetimi ellerinde tutan cumhuriyetçiler de aynı amaçla Paris’ten yardım istediler.
İtalya ve Almanya, ulusçulara olumlu yanıt verdiler. İtalyan savaş gemileriyle uçakları çok geçmeden, ulusçu birliklerin İspanya Fası’ndan Ispanya’ya ulaşmalarına yardımcı oldular. İtalyan ve Alman askerleri de ulusçular yanında çarpışmaya katıldılar.
28 Kasım 1936’da Mussolini, 20 Mart 1937’de ise Hitler, ulusçuların lideri General Francisco Franco ile birer antlaşma imzaladılar. Sosyalist Leon Blum başkanlığındaki Fransız Hükümeti, başlangıçta cumhuriyetçilere yardıma taraftar oldu. Ama .böyle bir yardımın İtalya ve Almanya’yı karşı tarafla daha güçlü bir işbirliğine itebileceği, bunun da bir Avrupa savaşına yol açabileceği konusunda Fransız Dışişleri Bakanlığı’ nın uyarısı ve bu uyarının İngiltere tarafından da desteklenmesi üzerine duraklama baş gösterdi. Sonunda Fransa Hükümeti, olayı Ispanya’nın bir iç sorunu kabul etti ve karışmama kararı aldı. Ayrıca tüm devletleri de bu karara katılmaya çağırdı.
İçlerinde İtalya ve Almanya’nın da bulunduğu 27 devlet, kararı desteklediler. Varılan sonucun yerine getirilmesini sağlamak üzere Londra’ da uluslararası bir komisyon kuruldu. Ancak bu komisyon hiç bir iş görmediği gibi, Almanya ve İtalya üstü örtülü bir biçimde Franco’ya yardımı sürdürdüler. Sovyetler Birliği de konuya karışmama kararına katılmakla birlikte, cumhuriyetçilere asker ve gereç yardımı yaptı. Fransızlar bile biri 1937 Kasımında, öteki ise 1938 Nisan-Mayıs arasında, cumhuriyetçilere savaş gereçleri göndermek için Pirenelerdeki sınır kapılarını iki kez açtılar.
Sovyetler Birliği ve Fransa’nın cumhuriyetçilere yaptığı yardımın, İtalya ve Almanya’nın ulusçulara yaptıkları yardımdan çok az oluşu, üstünlüğün Franco tarafında bulunmasını sağladı. Böylece iç savaşta ulusçular başarı sağladılar ve 1939 Mart sonunda Franco, hemen tüm İspanya’da egemenlik kazandı.
İspanya iç savaşı, yeni bir dünya savaşına yol açmadı. Ama sinirleri daha çok gerdi. İngiltere, Fransa ve Birleşik Amerika’da tarafsızlığı akıllıca bir politika gibi görenlerin bir bölümü, İspanya iç savaşı sonucunun, demokratik ilkelere karşı çıkan devletlere yeni bir başarı daha sağladığını anladılar. Bu başarılara bir set çekilmesi zamanının yaklaştığı düşüncesi güç kazanmaya başladı.

Yorum yazın