Uşşak Makamı

uşşak, klasik Türk müziğinde bir basit makam. Hüseyin Saadettin Arel’e göre uşşak dörtlüsüne neva (re) perdesi üzerindeki buselik beşlisi eklenerek oluşturulmuştur. Arel, makamın dizisinde ikinci derece olan perdenin segâh (koma bemollü si) olması gerektiğinde diretmişse de, geleneği iyi bilen hiçbir icracı bunu kabul etmemiştir. Bu icracılar, makamın ikinci derecesinin uşşak perdesi olduğunu, bu perdenin ise, segâh gibi bir koma pes si değil, melodik hareketin yönüne göre iki ya da üç koma pes olması gerektiğini ileri sürerler. Bu uşşak perdesi, uşşak makamından başka uşşak dörtlüsü ya da ona tiz bölgede bir tanini eklenerek elde edilen hüseyni beşlisi ile sona eren bütün makamlarda da kullanılır. Bu makamların başlıcaları şunlardır: Bayati, bayatiaraban, acem, hüseyni, hisar, muhayyer, tahir, karcığar, gülizar, gerdaniye, neva. Gene uşşak dörtlüsü ya da hüseyni beşlisi ile sona eren nühüft ve hüseyniaşiran gibi makamlarda da, transpozisyon dolayısıyla, fa diyeze denk düşen ikinci derece, uşşak perdesi gibi, karar perdesine bir ya da iki koma daha yakındır.

Uşşak makamı gerek dinsel, gerekse dindışı müzikte pek sık kullanılmıştır; bugün de en sevilen makamlardandır.

Yorum yazın