Plak Nedir – Plak Nasıl Çalışır

Plak Nedir – Plak Nasıl Çalışır Sesleri kaydetmek ve kaydedilen sesleri yeniden üretmek amacıyla oluşturulan daire biçimli plastik levha. Plağın Tarihçesi Plak NedirPlağın tarihçesi, Charles Cros ve Tho mas Edison sayesinde gerçekleştiriler fonografiyle bağlantılıdır. 30 Nisan 1877’de Paris Bilimler Akademisi’ne bırakılan bir beratta Charles Cros, 1857 yılında basımcı Léon Scott’un gerçekleştirdiği fonotografla elde edilen saydam ses izinin fotogra-vür aracılığıyla başka bir maddeye aktarılma yöntemini tanımladı. 19 Aralık 1877’deThomas Edison, birçok ses kayıt ve çoğaltma yöntemiyle ilgili başka bir berat teslim etti. 15 Ocak 1878’de kayıt desteği olarak bir silindire sarılı kalay kâğıdı kullanan fono-tografmı ortaya koydu. Yanlamasına kayıtı 1878’de Cros buldu (Edison derinlemesine kayıttan yararlanıyordu). Plak, 1887’de Alman Berliner tarafından bulundu, ama ancak 1900’de plağa kayıt,silindire kayıt işleminin yerini aldı. Elektrikli kayıt ise (bununla ilgili bir yöntemi 1878’de Charles Cros ortaya koymuştu) ancak 1925’te gerçekleştirildi. MİKROSİYON Mikrosiyon plak 1947’de A.B.D’nde Columbia firması tarafından gerçekleştirildi. Sesleri bir desteğe kaydetmek için bir mikrofonun aldığı ses titreşimlerinden hareketle ürettiği bir elektrik akımı mekanik titreşimlere dönüştürülür. Elektrik sinyali olmadığında kayıt aygıtı (elektromekanik bir transdüktör) plak üstüne, “kayıt adımı” plağın dönme hızına ve kayıt aygıtının yer değiştirme hızına bağlı olan bir sarmal çizer. Bir elektrik sinyali uygulandığında, kayıt aygıtı bu sarmalın bir yanından ötekine yer değiştirir. Böylelikle elde edilen izin sabit bir derinliği vardır ve yanal salı-nımlar sinyallerin genliğine ve frekansına bağlıdır. Bir plağı dinleme süresi, bunun çapına, dönme hızına ve bir yarıçap boyunca sm’de iz sayısına bağlıdır. 78 devir/dk’lık geniş izli eski plaklarda iz genişliği 170 mikron (yani 0,17 mm) ve derinliği yaklaşık 70 mikron kadardı. 30 sm’lik bir plak 5 dakikalık bir dinleme süresine olanak sağlıyordu. Mik-rosiyonlu güncel plaklarda ortalama iz genişliği 70 mikron (derinlik 33 mikron) ve dönme hızları 45, 33 1/3 ya da 16 2/3 devir/dk’dır. 16 2/3 devir/dk’lık bir mikrosiyon için, dinleme süresi, 78 devir/dk’lık bir plağa oranla şu çarpanla çarpılır; 78 X1Z0 = 114 16 2/3 70 Dolayısıyla 30 sm’lik bir plak için her yüz, 5 dakika yerine 1 saatlik bir dinleme süresi sağlar. İzlerin kenarları mono plaklarda birbirine koşuttur. Buna karşın, stereofonik plaklarda, izin iki kenarından her biri iki kayıt yolunun birine girer; bu kayıt yönteminin, hem mono, hem stereo olarak kullanılabilen, “bağdaşan” okuma uçlarını benimseme üstünlüğü vardır. PLAKLARIN ÜRETİMİ Plaklar, ana maddesi polivinil aseto-klorür,duman karası ve dengeleyici ürünler olan termoplastik bir maddenin pres altında kalıba dökülmesiyle üretilirler. İlk mikrosiyon gerçekleştirilmesiyle balmumunun yerini alan vi-nilin fon gürültüsünü uygun sınırlara indirgeme üstünlüğü vardır. Som nikelden yapılmış ana kütle, haç biçiminde oyulmuş bir dişi kalıptan kalkarak elde edilir; bu da, asıl plaktan elde edilen kazılmış bir erkek kalıptan gerçekleştirilir. Galvanoplastiyle gerçekleştirilen bu çeşitli işlemler matrislerin ve dişi kalıpların yıpranmamas: için gereklidir. Karşıt-tepkimeli elek-] trodinamik kayıtlar, 12’den 20 000 Hz’e giden bir frekans dizi siyle kayıtlar yapılmasını sağlarlar. En iyi okuma kafaları, yanıt eğrisi 20 000 Hz’i aşan görme ölçeğiyle donatılmıştır. Fiyatları oldukça yüksektir; çoğunlukla, Hi-fi zincirleri elektrodinamik ya da piezöelektrik okuma kafalarıyla da donatılırlar. Günümüzde artık, geçirme bandı 30 Hz’den 20 000 Hz’e uzanan Hi-fi bütünleri yapılmaktadır. Plak piyasası mikrosiyonlarm ortaya çıkmasından beri büyük ölçüde derleme göstermiştir. Bu gelişme, görsel-işitsel aygıtların (radyo, televizyon, sinema) yaygınlaşması çerçevesinde yer alır. Plak, evde, klasik müzik, caz ya da güncel şarkıların istenildiği gibi dinlenmesini sağlar. Kasetli magnetik bantlara yapılan kayıtların gelişmesine karşın sesi yeniden üretmedeki üstün niteliğinden ötürü plağın geleceği parlaktır.

Yorum yazın