Uğraşı terapisi Nedir

uğraşı tedavisi, fiziksel ya da psikososyal işlev bozukluğu olan hastaların sağlığını düzeltme ve koruma, sakatlıkları önleme, davranışı değerlendirme ve genel olarak tedavi ya da eğitim amacıyla seçilmiş etkinliklerin uygulanmasına dayanan tedavi tekniği. Zihinsel ya da fiziksel bir hastalığı olan kişilerde çalışmanın özellikle hastalığın akut evresi geçtikten sonra iyileşmeye yardımcı olduğu ilkesine dayanır. Tedavi türleri birbirine bağımlı olduğundan uğraşı tedavisini düzenleyen uzmanlar hekimler, hemşireler ve ilgili başka personelle eşgüdüm içinde her hasta için belirli bir program düzenlerler.

Tarihi. Akıl hastalarını çeşitli uğraşılarla oyalama uygulaması çok eskiye dayanır. 19. yüzyıl sonları ile 20. yüzyıl başlarında akıl hastalarında el işlerinin yararı üzerine deneyler yapılmıştı. Bu uygulama sonucunda önce uğraşı tedavisi atölyeleri, daha sonra da uğraşı tedavisi uzmanı yetiştiren okullar kuruldu. 1920’lerde akıl hastalarının tedavisinde hastanın çevresindeki dünyayla daha doyurucu ilişkiler kurmasına ve duygusal sıkıntılarını açığa çıkarma ya da yumuşatmasına yönelik bir gelişme oldu. Sonraki yıllarda gençler için problem çözme teknikleri, el işi ve bedensel çalışmaya dayalı programlar, hastanede tedavi gören hastalar için de sanayide çalışmayı da içeren çeşitli etkinliklere dayalı programlar geliştirildi. 1952’de Dünya Uğraşı Tedavisi Federasyonu kuruldu; ilk uluslararası uğraşı tedavisi kongresi 1954’te Edinburg’da (İs-koçya) toplandı.
Günümüzdeki etkinlikler. Uğraşı tedavisi fiziksel işlevlerin yeniden kazanılması ve yeme, giyinme, yazma gibi basit işlerde sakatlığının olanak tanıdığı ölçüde hastanın kendi kendine yetebilmesi için geliştirilen bir yöntemdir. Hekimin düzenlediği tedavi programını yürütecek olan uğraşı tedavisi uzmanının yeterli düzeyde anatomi, fizyoloji, tıp, cerrahi, psikiyatri ve psikoloji bilgisi olmalı, aynca tedavide kullanılan beceri geliştirme yöntemlerini de yakından tanımalıdır. Genellikle uzmanın bir süre gözetim, altında klinik deneyimi kazanması önerilir. Sakatların rehabilitasyonu ve iş ya da ev yaşamına yeniden uyum sağlayabilmeleri için, çalışabileceklerinin vurgulanması gerekir. Bu amaçla uygulanan yöntemler basit etkinlik testlerinden tam ölçekli iş testlerine ve psikiyatrik değerlendirmelere kadar değişiklik gösterir. Değerlendirmenin ardından iş öncesi eğitim ya da uygulama gerekli olabilir. Uğraşı tedavisi kurumlanmn çoğunda hastanın araç gereç kullanmayı (örn. marangozluk için) öğrendiği ya da bu alanda deneyim kazandığı, hafif sanayi işleri (örn. hafif montaj) ya da masa başı işi yaptığı (örn. daktiloluk) bölümler vardır. İlk eğitimin ardından hasta başka eğitim merkezlerine ya da doğrudan sanayi kuruluşlarına, bazıları da hükümetin ya da gönüllülerin desteklediği atölyelere girer ya da kendi evlerinde çalışırlar. Uğraşı tedavisi uzun süre hastanede kalmış ya da işsiz olan hastaların düzene yeniden ayak uydurmala-nnda büyük rol oynar.

Tedavinin önemli evrelerinden biri de günlük yaşama uyum sağlama ve rehabilitasyondur. Modern uğraşı tedavisi bölümlerinin çoğunda gerekli biçimde donatılmış bir mutfak birimi vardır; bölümlerin bazıla-nnda bulunan model evler ağır bir kaza ya da uzun süren bir hastalıktan sonra ev işlerine dönecek olan ev kadınlarının ön deneyim kazanmasını sağlar. Kronik hastalann bakımı, hasta kendi kendine bir ölçüde bakabilir duruma geldiğinde artık kolaylaşır. Uğraşı tedavisi günlük yaşamdaki etkinlikler alamnda eğitim vermekle kalmaz, yaşlılar ya da hastalar için yeme, giyinme, tuvalet yapma gibi işleri daha kolay ve daha az yorucu kılacak araçlarla aygıtlar da sağlar. Aynca bak. fizik tedavi ve rehabilitasyon.

Yorum yazın