Şurup nedir

Şurup nedir

ŞURUP veya ŞURUB i. (ar. şurb, İçmek’ten şurüb). İçinde bol şeker bulunan sıvı.

— Eczc. Eczanede hazırlanan ve kahve kaşığı ile aralıklı olarak içilen şekerli sıvı ilâç. Bk. ANStKL.

— Mutf. Şekerle kaynatılarak hazırlanan meyve özsuyu.

— Sanay. Bk. ANSİKL.

— Şekercilik. Şeker fabrikalarındaki konsantre şeker pancarı suyu.

— ansîkl. Eczc. Şurup’lar (sıvı sakarole-ler), içinde yüksek miktarda şeker bulunan koyu sıvı kıvamda ilâçlardır; şeker, şurubun bozulmadan saklanmasını sağlar. Şurupların hazırlanmasında kullanılan şeker, şeker pancarından veya şekerkamışından elde edilen beyaz şeker, yani sakarozdur. Basit şurup, derişik bir şeker çözeltisidir, yoğunluğu 1,32’dir. Yumuşatıcı olarak veya bazı i-lâçların hazırlanmasında kullanılır (kodein, eter, ferro iyodür, klor v.b. şurupları).

İçinde yağlı emülsiyon bulunan şuruplara lauk denir. Basit bir şurupta en başta etkili bir madde (madenî veya organik bir tuz, bir alkaloit, bir hulâsa, bir tentür v.b.), sonra eritici rol oynayan bir sıvı (damıtılmış âdi veya ilâçlı su, herhangi bir eriyik, kaynamış su v.b.), ayrıca koku ve lezzet verici aromatik bir madde (portakal çiçeği, tolü, nane, baldırıkara v.b.) bulunur. Çözünmeyen ilâçlar için (kermes, terpen v.b.) kitreli şurup ve lauk şeklinden istifade edilir. Kodekste birtakım şuruplar kayıtlıdır: kuvvet şurubu (tarçın tentürü, portakal kabuğu şurubu v.b.) kuvvet verici ve uyarıcıdır; kusmayı önleyen Rivier iksiri iki ayrı şişe halinde verilir (nu. 1 kalevî şurup [sodyum bikarbonat, şeker şerbeti, damıtılmış su]; hastaya önce kalevî şuruptan bir kaşık içirilir, sonra asit şuruptan bir kaşık verilir, bu şekilde köpürme mide içinde meydana gelil); T o dd şurubu (tarçın ten-türü, 60 derecelik alkol, basit şerbet ve damıtılmış su) uyarıcıdır.

— Sanay. Şuruplar sıcak veya soğuk yapılabilir, iki türlüdür: basit şurup ve bileşik şurup. Kaynatılan şurupların derecesi Baume şurupölçerinde ölçülür: yazın, basit şurup için 30°B, bileşik şuruplar için 32°B; kışın, basit şuruplar için 29°B, bileşik şuruplar için 30°B olmalıdır; soğutulduklarında her birinin 4°B daha fazla olması gerekir.

Şurup yapımında, arıtılmış beyaz kesme veya toz şeker kullanılır; ayrıca bu şekerlerden birine glikoz da katılabilir. Şeker şurubu 30 ile 40°B’lik yoğun bir şeker çözeltisidir; bileşiminde yüzde 55-75 şeker bulunur. Pancardan veya şekerkamışından şeker yapılırken ham şurup denen bir ara ü-rün hazırlanır. Şeker rafinerilerinde beyaz şeker elde etmek için yeşil şuruplar işlenir. Şeker kullanan sanayiler için, glikoz şurupları ve evirtilmiş şeker şurupları satılır.

Yorum yazın