Atardamarlar ve Toplardamar Hastalıkları

Atardamarlar ve Toplardamar Hastalıkları

Atardamar çeperinin bozulması sonucu atardamarların sertleşmesi (arteriosklerozis), yaşlılığın kaçınılmaz bir sonucudur. Bedenin bütün atardamarlarını etkileyen bu olguyu yüksek kan basıncı ağırlaştırır ve hızlandırır. Arterosklerozis (yağlar ve kolesterolün atardamar çeperinde birikmesi) çok daha ciddi bir durumdur. Damarların daralmasına ve çeperlerinin düzgünlüğünün bozulmasına neden olarak kan pıhtısı oluşmasına yol açar. Bunun bacakların atardamarlarında meydana gelmesi, yürümenin ağrılı olmasına neden olacağından, böyle bozulmuş bir atardamarın yerine hastanın kendi bacağından alınan bir toplardamar yada yapay damar konması gerekebilir. Aort’un arterosklerozu, damarın esnekliğini azaltarak bu bölgede çeperin dışarıya doğru genişleyip bir kesecik biçiminde şişmesine yol açar. Meydana gelen bu şişliğe anevrizma denir.

Bu, kendiliğinden patlayarak acil cerrahi tedaviyi gerektiren ağır bir kanama yapabilir.

Birçok durumda yüksek kan basıncı yada hipertansiyonun nedeni bilinmemektedir, ancak böbreğin küçük atardamarlarının sertleşmesi kuşkusuz hazırlayıcı bir etkendir. Yüksek kan basıncı arteriosklerozisi daha da ilerlettiğine göre, bu kısır döngüyü durdurmak için tedavi edilmesi gerekir. Çeşitli ilaçlar kullanılabilir. Bir kısmı doğrudan doğruya, atardamarların büzülmesine yol açan adrenalinin etkisini ortadan kaldırır. Ötekiler ise, hastayı sakinleştirerek, kan dolaşımına verilen adrenalin miktarını azaltır.

Dijitalin kalp atımlarının daha güçlü olmasını sağlarken, idrar söktürücü ilaçlar (dittretikler) dolaşımdaki sıvı miktarını azaltırlar.

Basur memesi (hemoroid) ve varis (4), uzun süre ayakta durma ile daha da kötüleşen dolaşım sisteminin sık raslanan birer hastalığıdır. Toplardamarlar iltahaplandığı zaman (flebit), özellikle bacaklarda kan pıhtısı oluşabilir. Bacak şiş ve ağrılıdır. Toplardamarda iltihaplı olmayan ve hiçbir yerel bulgu vermeyen basit kan pıhtılaşması (tromboz) halinde ise, teşhis güçtür. Bir ameliyat yada inme sonucu uzun süre yatak istirahatinde olan bir hastanın toplardamarında kan pıhtısı (tromboz) oluşabilir. Bacaklardaki bu pıhtının tehlikesi, toplardamar çeperinden kolaylıkla ayrılarak kalbe ve oradan da akciğerlere gitmesidir (ambolus).

Yorum yazın