Stol Uçak Nedir – Perdövites Nedir

Stol Uçak Nedir – Perdövites Nedir

STOL uçak, İngilizce tam adı short take-off and landing (Kısa Kalkış ve İniş), normal uçaklara göre çok daha kısa pistlere iniş-kalkış yapabilen sabit kanatlı uçakların ortak adı. Bu tür bir uçağın havalanabilmesi ve inebilmesi için, ortalama pist uzunluğunun yaklaşık 10’da biri düzeyinde (150 m) bir uzaklık yeterlidir. STOL uçaklar, yüksek hız yerine dik tırmanma, yüksek yaklaşma açısı ve düşük iniş hızlarının gerekli olduğu uçuşlarda kullanılmak amacıyla geliştirilmiştir. Uçaklara bu yetenekler, bazı aerodinamik donanımların birlikte uygulanmasıyla kazandırılır. 1980’lerin başlarında geliştirilen ve kaldırma kuvvetini önemli ölçüde artıran augmentor kanat tipi, STOL uçakların gerçekleştirilmesinde etkili olmuştur. Bu kanat, hücum kenarında tüm kanat boyunca uzanan slatlar (kanadın hücum kenarında, normal konumda kanat yüzeyi ile aynı hizada bulunan, ama taşıma kuvvetinin artınlması gerektiğinde öne doğru hareket ettirilen düzenek) ile firar kenarında tüm kanat boyunca uzanan çift yarıklı flaplardan oluşur. Bu düzeneklerin ve bir hava kanal sisteminin yardımıyla oluşturulan hava burgaçlanması, uçağın hem taşıma, hem de sürükleme kuvvetini artırır.

Modern STOL uçaklann ilk örneği, 1954’te ABD Deniz Kuvvetleri’nce denendi. STOL uçaklar daha sonra ABD ve İngiltere silahlı kuvvetlerinde saldırı uçağı olarak kullanılmaya başladı. 1970’lerden başlayarak Kanada ve bazı başka ülkelerde kısa erimli ticari uçuşlarda da STOL uçaklardan yararlanılmaktadır.

Yorum yazın