Verneuil Prosesi Nedir

Verneuil Prosesi Nedir

Verneuil işlemi, yapay yakut ve safir üretme yöntemi. İlk olarak 1902’de Fransız kimyacı Auguste Verneuil’ün geliştirdiği bu yöntemle, ince öğütülmüş aluminadan (AI2O3), ucu seramik bir fırına açılan ters çevrilmiş bir oksihidrojen hamlacının yardımıyla kristal bir çekirdek üzerinde yapay safir üretilirdi. Kimi uyarlamalarla bugün bu işlem spinel yakutu, rutil ve stronsiyum titanat üretiminde de kullanılmaktadır.

İyi arıtılmış alumina, tabanında ince bir elek bulunan bir kabın içine yerleştirilir. Kaba mekanik bir çekiçle vuruldukça, alumina tanecikleri elekten geçerek alttaki kapalı bölmeye akar. Bu bölmeye püskürtülen oksijen ince alumina taneciklerini, yoğun oksihidrojen alevinin merkez bölümüne taşır. Tanecikler burada eriyerek kaynaşır ve aşağıdaki çekirdeğin üzerinde toplanmakta olan safirin eriyik haldeki yüzeyine damlar. Alevin niteliği ile alumina taneciklerinin beslenme ve çekirdeğin alçaltılma – ızı ayarlanarak, çekirdeğin üzerinde birikecek safirin düzgün çaplı olması sağlanır. Çekirdeğin üzerinde biriken safirin üst yüzeyinin sıcaklığı, erime noktasının biraz üzerinde tutulur (renksiz safirin erime noktası 2.030°C’dir). Safir istenen boyuta ulaştığında (normal olarak 150-200 kırat) fırın söndürülür ve malzeme soğutulur.

Soğuma sırasında, yüzey bölümleri iç kesimlere oranla daha hızlı soğuduğundan gerinimler oluşur. Bu olgu nedeniyle üretim sırasında çatlamalar sonucunda önemli

kayıplar ortaya çıkar. Gerinimlerin önemli bir bölümü safiri boylamasına ayırarak giderilir. Arta kalan bazı gerinimler ise taşın kuyumculukta ve sanayide kullanımı açısından pek bir sorun yaratmaz. Malzemenin 1.950°C’de tavlanması yoluyla tümüyle gerinimsiz tek parça külçeler üretilebilir.

Yorum yazın