Nitrik Asit Nedir Nerelerde Kullanılır

Nitrik Asit Nedir Nerelerde Kullanılır

Nitrik asit inorganik kimyasal bir bileşiktir. Kapalı bir şişe içinde bulunan yeni hazırlanmış arı nitrik asit duru ve renksiz olup suyu andırır. Ancak şişenin ağzı açılırsa, sıvı buharlaşmaya başlar. Hatta şişe ağzı kapalıyken bile asit yavaş yavaş sarımsı bir renge dönüşmeye başlar. Gün ışığında bırakıldığında ise bu renk dönüşümü daha çabuk olur. İçinde asit bulunan bir şişe, su içeren bir şişeye oranla daha ağır olur. Bir litre nitrik asit bir litre suyun bir buçuk katı daha ağırdır. Nitrik asitin donma noktası -40°C’nin altındadır. Kaynama derecesi ise 80°C’dir; yani suya oranla çok daha düşük bir sıcaklıkta kaynamaktadır.
Nitrik asidin en önemli özelliği ise kuvvetli bir asit oluşudur. Altın ve platinin dışında metallerin çoğunu çeker. Deride yanık meydana getirir. Nitrik asitin renk değiştirmesinin nedeni ayrışmaya uğramasındandır. Bu ayrışma sonucunda suya, oksijen gazına, sıvıya sarı renk kazandıran azot dioksit gazına dönüşür.
Bu üç madde birleştiğinde nitrik asit elde edilir. Şimşek çakması gibi kuvvetli elektrik kıvılcımları havadaki azot ve oksijenin birleşerek azot dioksit oluşturmasına sebep olur. Daha sonra bu gaz yağmur suyu ile birleşir ve nitrik asit meydana gelir.
Endüstride ise nitrik asit hava ve amonyak karışımından yapılmaktadır. Amonyak havadaki azottan elde edilir. Amonyak hava ile platin bir süz-geçin içinden geçirilir. Amonyakta bulunan azot, oksijen ve suyun belirli oranları ile birleşerek nitrik asiti oluşturur.
Nitrik asit ayrıca sodyum nitrat (Şili güherçilesi de denir) ve sülfürik asitin havasız ortamda ısıtılması ile elde edilir. Bu yoldan elde edilen nitrik asit gaz haldedir ancak soğuduktan sonra sıvıya dönüşür.
Nitrik asit gübre, plastik, boya ve patlayıcı madde yapımında kullanılır. Ayrıca madenî levhalar üzerine desen basma işinde de kullanılmaktadır. Nitrik asitten nitrat esterleri ve nitro bileşikleri de yapılır. Benzin ve nitrik asit karışımı ise roket iticisi olarak kullanılmaktadır.

Yorum yazın