Depremlerin Yeryüzünü Değiştirebilme Özellikleri

Depremlerin Yeryüzünü Değiştirebilme Özellikleri

Madison nehri Yellow Stone Ulusal Parkından doğar, Montana eyaletinden geçer ve Missouri nehriyle birleşir. Bu nehrin kıyıları A.B.D’nin birçok eyaletinden gelen insanların kamp kurdukları yerlerdir.
17 Ağustos 1959’dan önce Madison nehri kıyılarında ya da Rock Creek kamp alanında kamp yapmış bir kişi şimdi artık buraları tanıyamaz. Rock Creek kamp alanı, nehrin yatağını bir baraj duvarı gibi kesen ve buranın bir göl haline gelmesine yol açan taş ve toprak kayması sonucunda doğmuştur. 17 Ağustos günü, gece yarısından az önce bir yer depremi, Madison nehri ve vadisinin tüm görünümünü değiştirmiştir. Haritalarda bir zamanlar kamp alanının bulunduğu noktada, şimdi bir deprem gölü yer almaktadır. Bir dakikadan az süren deprem bir anda, bölgenin tüm görünümünü değiştirebilir. Depremin ana dalgası birkaç saniye ile birkaç dakika arası sürede olup biter. Bugüne değin en uzun deprem, Kuzey Amerika’da üç dakika sürmüş olan sarsıntıdır. İlk sarsıntıdan sonra gelen sarsıntılar toprak yerleşince- ye değin süren önemsiz sarsıntılardır. Birdeprem bütün bir kenti ortadan kaldırabilecek toprak kaymalarına yol açabilir. Eğer dağın dik yamaçları gevşek toprak ve kayalarla kaplı ise, deprem sırasında bunlar aşağı doğru kayıp önlerine çıkan her şeyi yıkacaktır.
Deprem nedeniyle oluşan kaymaların bölgenin görünümünü değiştirecek şiddette olması az görülen durumlardandır, örneğin Japonya kıyılarında iki bin yıldır depremler olmasına karşın toprak sadece 13 metre yükselmiştir. Ama az da görülse depremler sonunda meydana gelen değişiklikler bazen şaşırtıcı ve ürkütücü olabilir. 3-29 Eylül 1899 tarihleri arasında Alaska’nın Yahutat Körfezi yakınlarındaki ormanlar, depremlerle arazinin kayması sonunda denizin derinliklerine gömülmüştür. Missouri, Tennessee ve Arkansas eyaletlerini etkileyen 1812 New Madrid depreminde, 70.000 kilometre kare toprak 5 metre kadar çökerek Reelfoot gölünü oluşturmuştur. Ayrıca okyanus dibinde karalarda görülenlerden daha büyük ve ani değişiklikler oluşmaktadır.
Acaba depremlere yol açan nedenler nelerdir? Bu depremlerin yeryüzünün hangi bölgelerinde meydana gelme olasılığı daha yüksektir?

Yorum yazın