Yolcu Uçakları


YOLCU UÇAKLARI

Bazı yolcu uçakları gökyüzünde uçan bir otel gibidir. 500 kişiye kadar insan taşıyabilirler. Bir çıkış bir de iniş merdivenleri vardır. Bazılarında yemek odaları ve eğlence odaları bulunur. Yolcu uçaklarında ayrıca mutfak, banyo, soyunma odaları ve tuvaletler de vardır. Uçarken yürüyebilir ya da uyuyabilir, akşam yemeği yiyebilir, film seyredebilir, müzik dinleyebilir ya da oyun oynayabilirsiniz.
Her yolcu uçağının uçuş mürettebatı vardır. Pilot ve yardımcı pilot, pilot kabininde yanyana otururlar ve uçağı sırayla yönetirler. Her pilot eksiksiz bir denetim aygıtına sahiptir. Birisi uçuşu yönetirken öteki biraz dolaşabilir ya da yemek yiyebilir. Pilot havalanırken ya da inerken, yardımcı pilot iniş takımlarını aşağı yukarı hareket ettirmek gibi işleri yapar.
Çoğu büyük yolcu uçaklarında, tüm motorları ve öteki aygıtları denetleyen bir uçuş mühendisi vardır. Okyanus üzerinde uçan yolcu uçaklarında, bir deniz gözlemcisi, bir de radyo operatörü bulunur. Tüm yolcu uçaklarında, yemeği hazırlamak, servis yapmak ve yolcuları rahat ettirmek için, uçuş hizmetlileri görev yapar.
Bir yolcu uçağını yerden kalkmadan önce, hatta yolcular uçağa binmeden önce hazır duruma getirmek için birçok kişi çalışır. Makine teknisyenleri uçağın tüm parçalarının en iyi biçimde çalıştığından emin olmak için denetim yaparlar. Uçağın içi temizlenir. Raflardaki örtüler dikkatle katlanır ve temiz örtüler yastıkların üzerine konur, su depoları doldurulur. Bir yolcu uçağında yapılacak çok iş vardır.
Yakıt tankeri, yakıtı büyük yeraltı depolarından uçağın içine pompalar. Uçak kalkmadan biraz önce, bir bagaj kamyonu uçağa yaklaşır. Bagaj taşıyıcıları, yolcuların bavullarını ve posta torbalarını, uçağın dibindeki bir kapıdan yük odasına yüklerler. Kedi, köpek gibi hayvanlar da bu yük odasında seyahat etmek zorundadırlar.
Yakıt tankeri denilen bir yakıt kamyonu, uçağı gideceği yere kadar götürmeye yeterli yakıtı, hatta çok daha fazlasını, uçağın deposuna doldurur.
Bir başka kamyon uçağın mutfağına yiyecek boşaltır. Uçağın mutfağı çok sayıdaki yolcuyu doyuracak, yeterli yemeği pişirebilecek kadar büyük olmadığından, yiyecekler önceden pişirilir ve dağıtım saatine dek, hatta tüm gece boyunca, onları sıcak tutacak çelik dolaplarda saklanır.
Yolcuların uçağa binme zamanı geldiğinde herkesin doğru uçağa binmesi için kapıda biletler denetimden geçirilir. Eğer bu denetim yapılmamış olsaydı, İstanbul’dan Trabzon’a gittiğini sanan bazı yolcular, gazetelerini bitirmeden kendilerini Ankara’da bulabilirlerdi.
Herkes uçağın içine girince, kapı kapatılır ve dıştan kilitlenir. Yolcular merdivenle uçağa girmişlerse, bu merdiven uzaklaştırılır. Eğer terminalden kabine bir yükleme rampasıyla girilmişse bu rampa son yolcu uçağa bindikten sonra terminale doğru geri katlanır.
Pilot ve yardımcı pilot motorları tek tek çalıştırırlar. Pilotlar alandayken kalkış pistine varmak ve havalanmak için hangi pisti kullanacaklarıyla ilgili yönergeleri denetim kulesinden alırlar.
Bazen, uçak havalandığında ya da indiğinde, bazı yolcular kulaklarının tıkandığını ya da “uğuldadığını” hissederler. Bu durum hava basıncının çok çabuk değişmesinden ileri gelir. Sakız çiğnemek, zorla yutkunmak, ya da burnu temizlemek bu duygudan kurtulmaya yardımcı olur. Uçak havadayken kabin içindeki basınç arttırıldığından, uçak kilometrelerce yukarı çıktığında ya da aşağı indiğinde hava basıncındaki değişiklikleri hissetmeyiz. Kabinin içi sıcaktır. Bu nedenle, sıcaklığın uçağın dışında sıfırın altında olmasına karşın siz içeride üşümeden seyahat edersiniz.
Güneşli havalarda uçağın penceresinden aşağı bakarsanız evleri oyuncak, yolları ve ırmakları kurdela ve gölleri gümüş tepsi gibi görürsünüz. Bazı günlerde aşağıda salt bulut vardır. Aynı gün içinde hem yemyeşil tarlaları, hem çölleri ve belki de karlı dağları görmeniz olanaklıdır. Gece yolculuklarında yıldızların önceden gördüklerinizden çok daha parlak olduğunu farkedersiniz.


YENİ YOLCU UÇAĞI TÜRLERİ

Süpersonik uçaklar ses hızından daha hızlı uçan yolcu uçaklarıdır. Bu uçaklar kolaylıkla Birleşik Devletler’den Avrupa’ya bir gün içinde gidip gelebilirler.
Ancak çevre ile ilgili sorunları inceleyen bilim adamlarının süpersonik uçaklar üstüne bazı kuşkuları vardır. Bu uçaklar havaya atmosferin bir kısmını zedeleyebilecek zararlı maddeler bırakmaktadır. Sesten hızlı giden uçakların kalkması için gerekli olan büyük havaalanlarının çevresindeki yerleşim alanlarında yaşayan insanlar bu uçakların çıkardıkları seslerden rahatsız olurlar.

Öte yandan bu uçaklar başka uçakların kullandıklarından çok daha fazla yakıt kullanmaktadırlar.
Birçok yerde helikopterler, yolcu uçağı olarak görev yaparlar. Yolcu ve posta taşırlar.
İlk yolcu uçakları -uçaklardan daha hafif olan— hava gemileriydi. Bunlar 1910’dan1937’ye kadar kullanıldılar; ama bir tanesi yanınca, bir kenara bırakıldılar. Günümüzde Atlantik Okyanusu’nu geçmek için planlanan ve içi.yanmayan
bir tür gazla doldurulmuş balon-tipi yeni bir uçak yapılmaktadır. Bunlar gemiden daha hızlı, uçaktan ise daha yavaş gidecekler. Ancak uçaktan daha büyük ve rahat olacaklar.
Belki bir gün, uçuş mürettebatı olmayan yolcu uçakları yapılacaktır. Bunlar kalkıştan inişe dek güven içinde yerdeki denetim merkezleri tarafından denetlenecektir. Şimdi bazı askeri uçaklar böyle uçurulmaktadır, ama insan taşımamaktadırlar.

Yorum yazın