Uranyum Zenginleştirme Nedir Nasıl Yapılır

Uranyum Zenginleştirme Nedir Nasıl Yapılır

ÖĞÜTME

Uranyum madeni çıkarıldıktan sonra,sarı macun (yellow cake) diye bilinen uranyumoksit elde etmek için kırma ve öğütme işlemi gereklidir. ABD’de madenlerin yakınında pek çok uranyum cevheri kırma kuruluşu bulunur, işlemin ilk aşamasında, çıkarılan maden kırılır ve öğütülür. Bundan sonra uranyum cevheri değişik kimyasal maddelerle “liç edilir” ya da çözündürülür. Çözündürme işlemini karmaşık kimyasal işlemler ve buharlaştırma izleyerek istenmeyen sıvı uzaklaştırılır. Sonuçta % 70-90 uranyumoksit İçeren sarı macun kazanılır. Bu işlemler, çıkarılan uranyum madenini çok azaltır ve bu sarı macun arıtma merkezine yollanır. ABD’de yalnız birkaç arıtma merkezi vardır.

Arıtma merkezine gelen sarı macun, işlemlerden geçerek yeşil tuz adı verilen uranyum 4 florüre dönüştürülür. Yeşil tuz da arındırılarak uranyum 6 florüre dönüştürülüp zenginleştirilir ve böylece kesiksiz parçalanma işlemi için hazırlanır.

ZENGİNLEŞTİRME

Uranyum yakıtında zenginleştirme işleminin anlamı, uranyum235 oranının, 238 karışımına dönüştürülürken artırılmasıdır. Çok pahalı ve yavaş olan bu işlemde gazlı genleşme ile uranyum238 in çoğu kayba uğrar. Ama bunun yerine parçalanabilir uranyum 235 elde edilmiş olur. Zenginleştirme işleminden sonra yakıtkaki uranyum235 oranı, 238’den üç kat fazla olur.

NÜKLEER YAKITIN VE ÖTEKİ RADYOAKTİF MADDELERİN TAŞINMASI

Nükleer madde taşımacılığında,yükün ancak % 1’i oranında yakıt bulunur. Geri kalanı silah, tıp gereçleri ve endüstri gereçleri oluşturur. Bu nedenle gerçekte nükleer yakıt taşımanın tehlikesi çok değildir. Buna karşın nükleer maddelerin taşınmasında Ulaştırma Bakanlığı ve Nükleer Kurallar Komisyonu çeşitli önlemler getirmiştir.

Bu maddeler, belirli güvence sağlayacak şekilde . kutulanıp uygun araçlarla taşınırlar. Az radyasyonlu,tıp ve endüstride kullanılan maddeler paket postası ile gönderilebilirler. Daha fazla miktarda ve yüksek radyasyonlu maddeler ise özel kutulama ve taşıma koşulları gerektirir. Çok zenginleştirilerek silah yapımında kullanılan nükleer yakıt taşımada,silahlı koruyucular görevlendirilir.

Nükleer maddelerin taşınmasına gösterilen dikkat ve özene karşın gene de bazı kazaların olması önlenememiştir. Çevre ve insanlar için tehlikeli nükleer maddeleri taşıyan araçlar devrilmiş, trenler raydan çıkmıştır. Bazı nükleer sızıntılar halk sağlığı bakımından tehlikeli bulunarak protestolara neden olmuştur. Korunması ve taşınmasındaki tüm bu sakıncalara karşın radyoaktif maddelerin kullanımı ve çıkarımı gene de giderek artmaktadır. Ancak, nükleer maddelerin çıkarımı, işlenmesi ve uygulanmaya konulması hem zor, hem de pahalı olduğundan bu alanda hızlı bir gelişme sağlanamamaktadır.

Yorum yazın