Modülasyon Nedir

Modülasyon Nedir

Sinüsoidal dalgalı bir büyüklüğün özelliklerinden birinin (genlik, frekans ya da faz) değiştirilmesi.

Değiştirim işlemi, çok farklı frekanslı iki işaretin (sinyal) birleştirilmesini sağlar ve özellikle radyoelektrik bağlantılarda kullanılır.
Büyük uzaklıklara taşıma (iletim), bir ya da birkaç megahertzlik (saniyede 1 milyon titreşim) çok yüksek frekanslı (H.F.) dalgaların kullanımını gerektirir;çünkü,antenlerin en kolay yaydığı
dalgalar bu tür dalgalardır. Oysa, telekomünikasyon ya da özellikle radyo yayınında iletilecek olan işaretler çok alçak frekanslı sinüsoidal işaretler toplamı olarak kabul edilebilir; sözgelimi bir ses işaretinde, frekanslar 16 hertz ile 20 kilohertz arasında değişir (bu işaretler için B.F. simgesi [alçak frekans] kullanılır). Bir H.F. işaretinin bir B.F. işaretiyle modülasyo-nu, bir B.F. işaretinin simgelediği bilgiyi taşımak için bir H.F. dalgasının iletim olanaklarından ustaca yararlanma yoludur (bu nedenle H.F. dalgası taşıyıcı olarak adlandırılır). Bileşke işaret, modüle edilmiş işaret olarak adlandırılan bir karmaşık dalgayı yayan yayıcıya yollanır. Sözgelimi, bir radyo yayını için modülasyonun gerçekleştirilmesi şunları gerektirir: 1. Bir H.F. elektronik osilatörü; 2. sesi B.F. elektrik titreşimlerine dönüştüren bir transdüktör (mikrofon ve adaptasyon devreleri); 3. H.F. ve B.F. işaretlerini bileştiren ve modüle edilmiş dalgayı yayan antene bileşke işareti veren bir modülatör sistemi. Alış sırasında, detektör ya da modü-lasyon çözücü bir sistem B.F. işaretini modüle edilmiş H.F. işaretinden ayırır ve iletilen ses işaretinin yeniden elde edilmesini sağlar.

Modülasyon Çeşitleri

Üç çeşit modülasyon kullanılır.

GENLİK MODÜLASYONU
Bu yöntemde, B.F. işareti F frekanslı H.F. titreşiminin A genliğini (maksimum değeri) değiştirmek için kullanılır. Bu titreşim ani değerli bir akıma denk düşer: s = Acos2nFt (t, zamanı belirtir). Sözgelimi, bir müzik işaretinin bilgisi olan B.F. işareti genellikle karmaşıktır: Ses, aygıt tınısını niteleyen armonikleri ve notaları simgeleyen temel bir bileşen şımar. Yalınlaştırmak için B.F. işareti s, = a cos 2 n ft biçimindeki temel bileşenine indirgenebilir. Genliği modüle edilmiş H.F. tit
resimi şu biçimi alır: S2 = A (1 + m cos 2nft) cos 27tFt.

Bu bağıntıdaki m = -A- modülasyon derinliğidir (yüzdesi) ve A genliğinin maksimum değişimini simgeler (sözgelimi m, % 30’a erişebilir).
FREKANS MODÜLASYONU
Bu yöntemde modüle edilmiş titreşimin frekansı, H.F titreşim frekansı olan F’nin çevresinde değişir; bu dalgalı değişim büyüklük ve biçim olarak B.F. işareti tarafından yönetilir. Önceki işaretler ve temel bileşenine indirgenen ses işareti varsayımıyla frekansı modüle edilmiş titreşim (Çiz. 2) şöyle yazılabilir:

s3 = A cos (27iFt + K sin 2jtft).

Burada K bir orantı katsayısıdır. Frekans modülasyonu yöntemi, radyo yayım iletiminde nitelik iyileştirilmesini sağlamıştır. Hi-Fi (tam bağlılık) gereksinimlerini sağlar ve yakın frekanslı yayınların ayrımını, fon gürültüleriyle parazitlerin yok edilmesini kolaylaştırır. Ayrıca, iletilen sesin yüksek ve zayıf şiddetleri arasında daha iyi bir kontrastın elde edilmesini de sağlar.

DARBE MODÜLASYONU
Belirli biçimlere sahip bir darbe dizisi üç özellikle tanımlanabilir (Çiz.3): Darbelerin

A genliği, F frekansı (ya da T = -ü

devri) ve 0 süresi.

Bu büyüklüklerin her biri iletilecek işaretle modüle edilebilir. Böylelikle modüle edilen darbeler, iletken tellerle işareti alan bir alıcıya yollanır. Darbe modülasyonundan özellikle telekomünikasyonda yararlanılmaktadır.

Yorum yazın