Aplanetizm nedir

Aplanetizm nedir

APLANETİZM, fiz., optik aygıtlarda kusursuz görüntü elde etmek için gerekli koşullardan biri (Fr. aplanétisme). Bir optik aygıtla, noktasal bir ışık kaynağının (K) kusursuz görüntüsünü elde etmek için, noktasal kaynakta çıkan ve tepe noktası bu kaynak olan koni içerisinde bulunan ışık ışınlarının tümünün aygıttan geçtikten sonra da yine bir tek noktada (K’) toplanması gerekir. Bu koşulu sağlayan bir optik aygıt, K noktası için “stigmatik”tir. Buna karşılık aynı aygıtla bir ya da daha çok boyuta sahip bir kaynağın kusursuz görüntüsünü elde etmek için, aygıtın yalnız bir tek nokta için stig-matik olması yeterli değildir. Bunu sağlamak için aygıtın, kaynağın tüm noktaları (K,, K2,…. Kn) için stigmatik olması gerekir. Bu koşulu sağlayan optik aygıta “aplanetik”, bu olaya da “aplanetizm” denir. (K,;K,’), (K2;K2′)……..(K„;Kn’) biçimindeki her bir kaynak-görüntü çiftine “aplanetik noktalar” adı verilir. Bir optik aygıtın “aplanetizm” ya da “aplanetik” olma koşulu, Alman Fizikçi Ernst Abbe’ nin bulduğu “Abbe sinüs bağıntısı” ile belirlenir. Bu bağıntı;

ntxYxSin 0,= n2xY’xSin 02

biçiminde gösterilir. , ve n2 sırasıyla cismin ve görüntünün yer aldığı ortamların kırılma indisleri; Y ve Y’ İse cismin ve görüntünün boylarıdır. Bütün aplanetik noktalar, abbe sinüs koşuluna uyarlar. Aplanetizm daha çok, küresel yüzeyli optik aygıtlarda önemli rol oynar.

Yorum yazın