Spiritüalizm nedir

Spiritüalizm nedir , Spiritüalizm hakkında bilgiler

herhangi bir felsefe sisteminde duyularla algılanamayan maddesiz bir gerçekliğin varlığını kabul eden görüş. Bu tanımıyla çok çeşitli felsefe yaklaşımlarının özelliğini oluşturur. Sonsuzluk kavramı, kişisel Tanrı, ruhun ölümsüzlüğü ya da zihin ve iradenin maddesizliğini kabul eden görüşlerin yanı sıra sonlu kozmik güçlere ya da evrensel bir zihne duyulan ve maddeci yorumlarla sınırlı kalmayan bir inancın temellendirdiği görüşleri de niteler. Madde, yüce varlığın ya da evrensel bir gücün doğası ya da tinsel gerçekliğin kendisi konusunda ise hiçbir açıklama getirmez.

Eski Yunan şairi Pindaros (ü. İÖ 5. yy) bedende geçici olarak bulunan ve ölümden sonra ödüllendirmek ya da cezalandırmak üzere kaynağına dönen ruha tanrısal bir köken atfederek odlarında tinselci bir Orpheus mistisizmi geliştirdi. Platon’un ruh görüşü gibi Aristoteles’in etkin-edilgen anlık ayrımı ve “kendini bilen bilgi” biçiminde dile getirdiği yüce güç anlayışı da tinselci yaklaşımlardı. René Descartes bedenden ayrı, ama işleyişi beden içinde olan ruhu etkinliğin tek kaynağı olarak gördü. G.W. Leibniz zihinsel monadlardan oluşan tinsel bir dünya varsayımından yola çıktı. F.H. Bradley, Josiah Royce ve William Ernest Hocking bireylerin evrensel bir zihnin görünümleri olmaktan öteye geçmediğini savundu. Giovanni Gentile zihnin salt ediminden mutlak gerçeklik olarak söz etti. Henri Bergson kişisel Tanrı inancım tinsel kozmik güç (élan vital) inancıyla birleştirdi. Çağdaş Kişiselcilikte evren kişilere ve kişiliğe öncelik verilerek açıklandı. Özellikle tinselci olarak tanınan Fransız filozofları Louis Lavelle ve René Le Senne çağdaş felsefede tin kavramına yeteri kadar önem verilmesini sağlamak amacıyla 1934’te Philosophie de l’esprit’yi yayımlamaya başladılar. Dergide belli bir felsefi yaklaşım benimsenmemekle birlikte kişiliğe ve sezgiciliğin çeşitli biçimlerine ağırlık verildi.

İkicilik ve tekçilik, tanrıcılık ve ateizm, panteizm, idealizm gibi birçok felsefi yaklaşım, maddeden bağımsız ve ondan üstün bir gerçekliği kabul ettiği ölçüde Spiritüalizmle bağdaşabilir.

Yorum yazın