BİREYCİLİK

(Os. Ferdâniyye, Ferdiyye, Mezhebi ferdiye, Ferdiyetçilik; Fr- Individualisme, Al Individualismus, İng• Individualism, İt- Individualismo) Çeşitli açılardan bireyi üstün tutan dünya görüşü- Bireycilik, bütün ortaçağı kaplayan Hıristiyan dünya görüşüne bir tepki olarak Rönesans’ta ortaya çıkan bir dünya görüşüdür. Kimi incelemeciler onun tohumlarının XVI. yüzyılda Fransız düşünürü Montaigne (1533-1592)’le atıldığını ilerisürerler- Gerçekte tarihi çok daha eskidir, özel mülkiyetle sınıflı toplumun gerçekleşmesine dayanır. Özel mülkiyetle güçlenmiş ve toplumu içinde seçkinleşmiş olan bireyi topluma üstün tutan bu çok eski eğüim, Rönesans’ta biçimlenmiş ve bir dünya görüşü olarak metafizikten ekonomiye kadar çok çeşitli alanlarda etkinleşmiş- tir- Metafiziksel açıdan bireycilik, tannlık baş- gerçeğin yerine bireyi koyar- Bireyin usu, onu, bireyselliği içinde evrenselliğe bağlamaktadır. Demek ki birey, bireysel olanla evrensel olanı tek yapıda birleştiren bir varlıktır* Öyleyse başgerçek olarak ele alınmalı ve başta din kurumu olmak üzere bütün kurumlar onun çıkarlarına uygun olarak düzenlenmelidir. Tarihsel süreçte özel mülkiyetli bireyin en gelişmiş biçimi olan burjuvazi ve onun bütün kurumlan bu dünya görüşünü benimseyip serpilmişlerdir. Bireyle doğa ve toplum arasında bir kendiliğinden birlik ve uyum tasarımlanmış, bu birlikte birey başgerçek olarak yerini almıştır. Gerçek olanın sadece birey olduğu ve buna karşı tümellerin hiç bir gerçeklikleri bulunmadığı savunulmuştur. Eytişimsel ve tarihsel özdekçi felsefeye göre birey, toplumsal ilişkilerinin bütünüdür. Bireyle toplum arasındaki uyuşmazlıklar geçicidir, temel olan bireyle toplumun uyumlu ve bütünsel birliğidir- Burjuva ideologları sınıflı tcp- lumlardaki birey-toplum uyuşmazlığını geçmişe ve geleceğe yaymakta- ve onu değişmez bir yasa olarak göstermeye çalışmaktadırlar. Bu, yanlış ve kasıtlı bir ilerisürüştür- Bireyle toplum arasında ilkel toplumda hiç bir uyuşmazlık bulunmamaktadır- Tersine, birey gerçek anlamıyla sosyalist toplumda birleşmiş ve onun çokyanlı gelişmesi sosyalist toplumun varlığının zorunlu koşulu olmuştur- Sosyalist toplumun varlığı gerçek bireylerin varlığını gerektirdiği gibi gerçek bireylerin varlığı da sosyalist toplumun varlığını gerektirir. Bk* Toplum, Metafizik, Hıristiyan Felsefesi, Tarihsel Özdekçilik, Marksçılık, Erkincilik, Varoluşçuluk, Anamalcılık, Toplumculuk.

Yorum yazın