PRİMLİ PİYASA

vadeli borsa muamelelerinde uygulanan bir üsuldür.
Primli piyasada muamele yapan şahıs, götürü bir bedel karşılığında taahhüdünü iptal etmek imkânını elinde tutar.
Bir örnek verelim. Maurice Dupont adında birinin tanesi 10 bin franktan 30 tane D şirketi hisse senedini vadeli olarak mübayaaya karar verdiğini farzedelim. Alım işlemi primli piyasada yapılmışsa.. Maurice Dupont. vade tarihinde önceden tesbit edilmiş götürü bir meblâğı ödeyerek çekilebilir.
Primli piyasa, Maurice Dupont hesabına bir avantaj arzetmektedir. Hisse senetlerinin yükseleceğine dair tahmini yanlış çıkmış ise. primli piyasa üsulünden faydalanarak maruz kalabileceği zararı sınırlamaktadır.
Primli piyasanın satıcı için de avantajlı bir yönü vardır. Primli piyasa kuru, normal vadeli kurdan daha yüksektir. Satıcı, primli piyasa işlemini kabul etmekle hem daha yüksek fiyat elde etmekte ve hem de daha kolay alıcı bulabilmektedir.
Hisse senedi, tahvil yahut ticarî mal üzerine yapılan muamelelerde, primli piyasalarda birkaç vade tarihi birden tesbit edfîldiği vakidir. Meselâ bir buğday ihracatçısı 30 Ekim vadeli mal mü- bayaasında bulunur. 0 tarihe kadar müşteri çıkmazsa, götürü meblâğı ödemekle beraber, malı almaksızın üzerindeki hakkını muhafaza eder. İkinci vade geldiğinde, yine müşteri bulamamışsa. aynı muameleyi bir defa daha tekrarlıyabilir.
Almancası ; Terminmarkt, Pramiengeschafte. Fransızcası : marché à prime.
İngilizcesi : option, bargain. deal, options market.
global artışı veya faktörlerden bi’rinin kısmî artışı arasındaki orana, marjinal prodüktivite denilir.
a) Sermayenin marjinal prodüktivitesi, aşağıdaki formülle ifade edilir:
– = f’K (K. L)
Ay A K
(Bk; borsalar, borsa muameleleri, borsa spekülâsyonu, spekülâsyon).
b) Emeğirl marjinal prodüktivitesi, aşağıdaki formülle gösterilebilir :

Yorum yazın