LUXEMBURG (Rosa)

Polonya asıllı olup sonradan Almanyaya yerleşmiş olan sosyalist iktisatçı bir bayandır.
1870- 1919 yılları arasında yaşamıştır.
Genç yaşından beri Marksizm etkisinde kalmış olan R. Luxemburg Bernstein’n yürüttüğü Revizyoncu harekete karşı ortodoks Marksçılığı savunmuştur. Sermayenin Birikimi adlı eseri ile kapitalist ülkelerin emperyalist yanını açıklamaya çalışmış ve bununla sosyalist çevrede büyük bir ilgi toplamıştır. /?. Luxemburg’s göre, kapitalist ülköler yarattıkları ve devamlı olarak genişlettikleri istihsal kapasitesi karşısında mamullerini yeterince sürebilecekleri bir iç pazar bulmanın zorluğundan dolayı geri kalmış ülkeleri kendilerine bağlı tutmak mevkiindedirler. Devamlı olarak genişlemek ve dış pazarları monopolleri altında tutmak gayreti Kapitalizmi dış politikada Emperyalizme bağlamıştır. Ne var ki, Rosa Luxem- burg’a göre, Kapitalizm dış pazarlara sarkma ve genişleme imkânını ilânihaye sürdürüp götüre- meyecek+ r. Bu imkân tükenince kapitalizm yıkılacaktır. Ancak, R. Luxemburg bu kendi kendine yıkılışı beklemeye hacet kalmadan emekçi sınıfın ayaklanışı ile kapitalist sistemin devrilebile- ceğine inanmıştır. Lenin ile organizasyon noktasında tam görüş birliğine varmış olmamakla beraber, 1907 yılında Stuttgart Enternasyonal Sosyalist Kongresinde onunla elbirliği ederek harp vukuunda kapitalizmin ihtilâl yolu ile dev- rilebileceği tezini savunmuş ve bu tezin genellikle benimsenmesinde önemli rol oynamıştır. Birinci dünya harbi başlayınca Alman Sosyal Demokrat Partisinin milliyetçi tutumu karşısında bir kısım fikir ve eylem arkadaşları ile meşhur Spartakus derneğini kurmuş ve orada faal rol almış, o yüzden harp yıllarının bir kısmını hapiste geçirmiştir. Almanya harpten yenik çıkınca, R. Luxemburg proletarya ihtilâli yolunda harekete geçmiş; Berlin işçilerinin başlattığı kanlı ayaklanmada faal rol oynamış; ancak hareket kanlı bir surette bastırılınca R. Luxemburg, Karl Liebknecht ile beraber, hükümet kuvvetleri tarafından tutuklanıp kurşuna dizilmek suretiyle hayatına son verilmiştir.
(Bk; Kari Liebknecht).

Yorum yazın