KORELASYON TABLOSU

birimlerin nicel iki vasfa [meselâ bir tarlaya dökülen gübre miktarı (X) ve verim (Y) ye] göre kombinezonlu bir sınıflandırmaya tâbi tutulması sonucunda elde edilen tablodur. Buna karşılık nitel vasıfların kombinezonu ile hasıl olan cetveller için kontenjans tablosu tâbiri kullanılır. Taksimat (sınıflar veya şıklar) sayısı X vasfında (k). Y vasfında (I) olursa tablo toplam sütun ve satırları dışında / X k haneden bileşir. Nitekim aşağıdaki misalde k = 4, 1 = 5 ve söz konusu hanelerin sayısı 20 dir. X vasfının genel olarak (i) indisi ile gösterilen taksimatına sütunlar, Y vasfının (j) indisi ile ifade edilen taksimatına satırlar ayrılır. Böylece X e ait başlıklar sütunlar üzerine soldan sağa doğru, Y lere ait başlıklar satırların başına yukarıdan aşağıya doğru yazılır. Hanelerdeki rakamlar hem X{ hem de Yi vasfını haiz birimlerin sayısını (frekans Nit) gösterir.
Toplamları için tablonun altına bir satır ve sağma bir sütun ilâve edilir. Alttaki toplam satırı X vasfının (i) taksimatındaki birimlerin toplam sayısını
Ni o = 2 Nn ı
sağdaki toplam sütunu Y vasfının (j) taksimatına giren birimlerin toplam sayısını
“o-, =• 2 N”
ı
ifade eder. Son N sembollerinin altındaki birinci indisin X e, İkincisinin / e ayrılmış olduğu ve (0) olarak gösterilen bir indisin ilgili değişge- nin hesaba katılmadığı anlamına geldiği kaydedilmelidir. Toplam satır ve sütunundaki Nro ve N0.t sembolü verilen bu rakamların teşkil ettiği ve birimlerin X ve / vasıflarına göre ayrı ayrı dağılımını gösteren serilere kitlenin marjinal bölünmesi adı verilir.
Aşağıda, rakamların yanına sembolleri de yazılmak suretiyle korelasyon tablosuna misal verilmiş, ancak tablonun karışık olmaması için hanelerdeki frekansların işareti (NVİ) gösterilmemiştir. Meselâ NX2 = 5, N2.4 = 2 olduğu açıktır.
Bu gibi cedvellere korelasyon tablosu denilmesi sebebi, iki olay arasında bağıntı olduğu takdirde frekansların bir doğru veya eğri üzerinde toplanmak eğilimini göstermeleridir. Ne- tekim misalde frekanslar bir diagonal üzerinde ve etrafında yığışmış cedvelin sol üst ve sağ alt köşesi boş kalmış bulunmaktadır.
Almancası : Korrelationstabelle.
Fransızcası : table de corrélation.
İngilizcesi : correlation table.
(Bk; kombinezonlu sınıflandırma).

Yorum yazın