Kambiyo Kuru Nedir

Kambiyo Kuru Nedir
“Kambiyo kuru” ya da “döviz kuru” bir ülkenin parasının öbür ülkelerin paraları İle değişimi söz konusu olduğu zaman ortaya çıkar; onlara göre olan oranı, tutarını, fiyatını gösterir, örneğin, bizim paramız Türk lirası’dır; A.B.D.’nin parası Amerikan Doları’dır. 1973 yılı aralık ayında elindeki Türk liralarını Amerikan doları İle değiştirmek isteyen bir kişi, T.C. Merkez Bankasına, ya da onun yetkili kıldığı bir başka bankaya gittiği zaman 1 Amerikan doları satın almak İçin 14 Türk lirası ödemek zorundadır. Bu durumda 1 A.B.D. Doları = 14 T.L. olmaktadır ki, buna Türk Lirasının A.B.D. Dolarına göre “kur”u denir.
Ekonomi biliminde, iki ulusal para arasında uygulanan bu “kur”a “düz kur” adı verilir. Bir de “çapraz kur” vardır. Bu İkinci tür kur iki para arasındaki dolaylı kurdur, örneğin, yine 1972 yılı aralık ayında Tükiye’de 1 İsviçre Frank’ı satın almak isteyen bir Türk yurttaşı, 4 lira 34 kuruş ödemek, zorundadır. Çünkü resmi döviz kuru budur. Elindeki İsviçre Frank’ını yurt dışına çıkıp İsviçre’de A.B.D. doları İle değiştirmek istediği zaman, eline geçecek söz konusu doların miktarı, belki doları Türkiye’de satın alsaydı ödeyeceği 14 liraya eşit olacak, belki de, diyelim, 13 liraya, ya da 15 liraya gelecektir. Çünkü İsviçre hükümeti, A.B.D. hükümeti İle kendi paraları arasında başka bir kur saptamış olabilir, işte bu dolaylı değişimle hesaplanan kura “çapraz kur” denir. Her ulusal paranın birçok çapraz kuru olabilir.
Nasıl her ülke kendi parası ile yabancı paralar arasındaki düz ve çapraz kurlar İçin farklı bedeller bulunmamasına çalışırsa, uluslararası durumda da, bütün ulusların katılarak kurdukları, Uluslararası Para Fonu (internatlonal Monetary Fund; kısa adı IMF) düz ve çapraz kurlar arasındaki farkları gidermeye çalışmaktadır.
Döviz ya da kambiyo kuruna “parite” de denir. Kambiyo kuru, ya da parltesi devletlerarası anlaşmalarla resmi olarak tespit edilir. Bu resmi kur yanında serbest pazarda teşekkül eden bir “pazar kuru” da olabilir.

Yorum yazın