Vermont Hakkında Bilgiler

Vermont Hakkında Bilgiler
Vermont, ABD’yi oluşturan eyaletlerden biri. Ülkenin kuzeydoğu kesiminde, New England bölgesinde yer alır. Yüzölçümü 24.887 km2, merkezi Montpelier’dir.

Vermont yöresinde önceleri avcılık ve balıkçılıkla geçinen Amerika Yerlileri yaşıyordu. Fransız kâşif Samuel de Champlain, 1609’da eyaletin kuzeybatı sınırındaki Champlain Gölünü buldu. Fransızlar 1666’da isle La Motte’ta ilk sürekli AvrupalI yerleşimi kurdular. HollandalI ve İngilizlerin de 18. yüzyılda yerleşimler kurdukları yöre 1763’te bütünüyle İngilizlerin denetimine girdi. New York ve New Hampshire’ ın hak iddialarına karşın Vermontlular 1777’de bağımsız bir cumhuriyet kurdular. Vermont 1791’de 14. eyalet olarak ABD’ye katıldı. Daha sonra hızlı bir gelişme gösterdi, ama 1830’lardan sonra birçok kişi eyaletten ayrılarak ülkenin başka yerlerine göç etti. Amerikan İç Savaşı’nda (1861-65) Vermont Pennsylvania’nın kuzeyinde çarpışmaya sahne olan tek eyaletti.

Apalaş dağ sisteminin bir parçası olan Green Dağları, eyaletin neredeyse tamamını kaplar. Eyaletin en yüksek noktası olan Mansfield Dağının denizden yüksekliği 1.339 m’dir. Eyaletin yalnızca yüzde 15’i verimli, düz araziden oluşur. Irmakların çoğu Champlain Gölüne dökülür; bütünüyle eyalet içinde yer alan yaklaşık 400 göl vardır.

İklim genelde soğuktur; kışın sıcaklık -37°C ya da altına düşebilir, yazın da 32°C’nin üzerine hemen hiç çıkmaz. Kışın kar yağışı vadilerde yaklaşık 178-203 cm, dağlık kesimlerde ise 279 cm’dir. Tarım mevsimi yaklaşık 120 gün sürer.

New England’ın İngiliz ve Protestan Yankee kültürünün uzantısı olmakla birlikte, eyaletin kültür yaşamında zamanla öbür etnik gruplar da önem kazanmıştır. Winoo-ski’de Fransız kökenli Kanadalılar, Barre’da İtalyanlar, Barre-Montpelier’de İspanyol-lar, eyaletin batı kesiminde Galliler, Bratt-leboro’da da PolonyalIlar yaşarlar. Eyalet nüfusu 1970-80 arasında yüzde 15 artmıştır; bu New England’daki en yüksek orandır.
Ama yeni gelenlerin çoğu eyalette tatil amacıyla bulunurlar. Eyaletin kentsel nüfus oranı (1980’de yüzde 34) oldukça düşüktür.

Mandıracılık temel tarımsal etkinliktir. Vermont, Wisconsin dışında, kişi başına düşen inek sayısının en yüksek olduğu eyalettir. İmalat sanayisi üretiminin yaklaşık üçte birini kerestecilik ve kâğıt ürünleri oluşturur. Matbaacılık önemli bir ekonomik etkinlik durumundadır. Mermer, granit, asbest ve arduvaz madenciliği de önem taşır. Turizmin önemi gittikçe artmaktadır; yazın orman ve dağlar, kışında da çok sayıdaki kayak merkezi birçok ziyaretçiyi eyalete çeker.

Birçok kentte sanat galerileri etkinlik gösterir; ayrıca eyalet yönetimince desteklenen bir senfoni orkestrası vardır. Vermont Üniversitesi ve Eyalet Tarım Yüksekokulu 1791’de kurulmuştur. Middlebury College’ daki dil okulunun uluslararası ünü vardır. Eyalette 10 günlük ve 25’i aşkın haftalık gazete yayımlanır; iki ticari televizyon istasyonu ile yaklaşık 40 radyo istasyonu etkinlik gösterir. Nüfus (1990 tah.) 562.000.

Yorum yazın