Tarsus Çayı

Tarsus Çayı, berdan çayi olarak da bilinir, Akdeniz Bölgesi’nde akarsu. Uzunluğu 142 km’dir. Orta Toroslar’m güneydoğu yamaçlarından doğan kolların birleşmesiyle oluşur. Bu kolların başlıcası Kadıncık Deresidir. Ovaya inerken Tarsus kenti yakınında kentin adıyla anılan çağlayanı oluşturur. Daha sonra kuzeydoğudan gelen Koson Deresini alır ve Tarsus kentinin doğusundan geçer. Ardında çok sayıda menderes çizerek, Seyhan Irmağının denize döküldüğü Deli Burnunun kuzeybatısında Akdeniz’e ulaşır.

Çukurova adlı geniş delta ovasının oluşumunda, Seyhan ve Ceyhan ırmaklarının yanı sıra Tarsus Çayının taşıdığı alüvyonlar da önemli rol oynamıştır. Tarihsel kaynaklarda ilkçağda bazı küçük teknelerin Kydnos adıyla anılan akarsu ağzından girerek Tarsus’a kadar gidebildiği belirtilir. Bu durum delta ovasının büyük bir hızla geliştiğini göstermektedir.

Tarsus Çayının yaklaşık 42 mVsn olan ortalama debisi, Toroslar’da eriyen kar sularıyla kabardığı nisanda 138 m3/sn’ye çıkar, yaz sonunda ise 11 nvVsn’ye düşer. Çevrede açılan kanallar, Tarsus Ovasının sulanmasında çaydan yararlanılmasını sağlar. Bazı yıllarda taşarak çevresine zarar veren akarsuyun aşağı çığırı setlerle denetim altına alınmıştır. Kadıncık Deresi üzerinde Kadıncık I ve II hidroelektrik santral-ları yer alır. Tarsus Çayı üzerinde inşa edilerek 1984’te işletmeye açılan enerji, sulama ve taşkın önleme amaçlı Berdan Barajı aynı zamanda içme ve kullanma suyu gereksinimini karşılar.

Etiketler:

Yorum yazın