Nişabur

Nişabur nerededir – Nişabur hangi ülkede
NİŞABUR veya NİŞAPUR i. (fars. nişâ-bür veya nişüpür). Mus. Türk musikisinin eski (beş yüzyıldan fazla) birleşik makamlarından biri. (Bk. ANSİKL.) || Nişabur üçlüsü, nişabur makamında kullanılan ve buselik, nım-hicaz ve neva seslerinden meydana gelen küçük üçlü.

— ANSİKL. Nişabur makamı, sultanîye-gâh makamının pest tarafına buselik, nim-hicaz ve neva perdelerinden meydana gelen nişabur üçlüsü eklenmek suretiyle yapılmıştır. Nişabur, bu üçlüyle buselik «si natü-rel» perdesinde kalır. Bu perdede kalan tek makamdır. Donanıma, hem sultanîye-gâh’ta, hem nişabur üçlüsünde bulunan «do bakiye diyezi» konur. Sultanîyegâhın «si küçük mücennep bemolü» gereken yerlerde, nota içinde eklenir. Nişabur’un seyri, çargâh beşlisi, buselik sekizlisi, kürdî ve uşşak dörtlülerinde gezindikten sonra, buselik «si naturel» perdesinde kalır. Güçlüsü «neva re» perdesidir.

Bu makama örnek olarak Dede Efendinin durak’ı, Bayezid H’nin sakil, Gazi Giray’-ın ve Solakzade’nin devri kebir, Emin Ağanın muhammes peşrevleri, XVI. veya XVII. yy.da Hint-Türk imparatorluğunda bestelenmiş olan «Hintlilerin saz semaisi», H. S. Arel’in âyin-i şerifi, 2 durak’ı, 3 İlâhisi v. b. gösterilebilir. (M)

Yorum yazın