Deniz besinleri ve “deniz çiftliği”

Deniz besinleri ve “deniz çiftliği”
Bugün insanların denizden çıkardıkları en yararlı şey balık ve kabuklu hayvanlardan oluşan besinlerdir. İnsan, tarihinin başından beri denizlerde avlanmakta olup, bugün bile binlerce yıl öncesinde olduğu gibi, denizin sağladığı besin kaynaklarından yararlanmaktadır.
Yalnız deniz besinlerinden yararlanması değil, denizlerden bu besinleri çıkarma biçimleri de temelinde binlerce yıl önceki yöntemlerden daha ileri bir düzeye erişememiştir. Gerçi şimdi bir kez ava çıkışta birkaç bin kilo balık tutulmasını sağlayan araç ve gereçler geliştirilmiş, üstelik modern elektronik aygıtların yardımıyla deniz dibindeki balık sürülerinin yeri ve yönü kolayca saptanabilmektedir. Ama bu gibi uygulamalar, denizlerden yararlanma olanakları bakımından, başka bir deyimle, denizden besin elde etme yöntemleri bakımından, eskiye oranla pek büyük ilerleme sayılmaz. Bu alanda asıl önemli ilerleme, ancak balıkların davranışlarına ve göç etmelerine İlişkin doğru bilgiler sahibi olduğumuz zaman gerçekleşecektir. Balıkların davranışlarını ve neden bir yerden başka bir yere göç ettiklerini henüz iyice bilemiyoruz. Bunları öğrendiğimiz zaman deniz besinlerinden hem daha çok yararlanma olanağı bulacak, hem de daha bilinçli av yöntemleri geliştirmiş olacağız.
Unutulmaması gereken bir şey de uygarlığın insanın beslenme biçimine uygun bir gelişme gösterdiğidir. insanlığın uygarlık yolunda attığı ilk adımlardan biri, kendi besinini kendisinin üretmesi olmuştur. Ürün almak için toprağın işlenmesi ve hayvan yetiştirilmesiyle tarımcılık ortaya çıkmıştır. O ilk çağlardan beri de bilimlerin gelişmesi aynı doğrultuda yürümüştür. Ama bu yalnız karada gerçekleşmiştir. Biraz önce söylediğimiz gibi insan denizlerden yararlanma konusunda henüz avcılık aşamasından ileri gidememiştir, öyle görünüyor ki, deniz tarımı bilimi iyice ge- lişinceye değin denizlerden elde edilen besin miktarında büyük bir çoğalma gerçekleşmeyecektir.
Biyolog denizbilimcilerin çoğunluğu bir çeşit deniz çiftçiliğiyle soruna çözüm bulunabileceğini ileri sürmektedir. Kentlerde biriken besin değeri taşıyan artıkların denizlere akıtılarak bir çeşit gübre gibi kullanılmasıyla su ürünlerinin üretilmesinde, balık ve öteki su hayvanlarının beslenmesinde önemli yararlar sağlanabilecektir. Bu maddeler tıpkı kara çiftçiliğinde gübre kullanılması gibi; denizlerin belli kesimlerini gübrelemek için kullanılabilir. Böylece bol balık üretimine uygun ortamlar meydana getirilmiş olur. Bu uygulamanın getireceği başka bir yarar da, kentlerin büyük bir sorunu olan çevre kirliliğine neden olan çöp ve artıkların ortadan kalkmasını sağlamasıdır.

Yorum yazın