Molla Gürani Kimdir

Molla Gürani Kimdir

GÜRANi (Molla Şemseddin Ahmed bin İsmail), Osmanlı bilgini (Irak, Güran 1446- istanbul 1488). ilk öğrenimini Irak’ta yaptı. Bağdat, Diyarbakır illerinde zamanın ünlü bilginlerinden ders aldı. Sonra Kahire’ye gitti, ibn Hacer-el Akalanî’nin Buhârî konusundaki derslerini dinledi. Müderris oldu. Berkukîye medresesinde fıkıh okuttu. Bir ara Ebu Hanife’ye karşı tutumu yüzünden sürgüne gönderildi. Sonra, tanıştığı osmanlı bilginlerinden Molla Yegan aracılı- ğıyle Sultan Murad II’ye takdim edildi. Mu- rad II, onu Bursa’da yaptırdığı medresede müderrislikle görevlendirdi. Daha sonra padişahın Manisa sancakbeyi şehzade Meh- med’e hocalık etti. Fatih Sultan Mehmet padişah olunca Molla Güranî’yi vezir yapmak istedi, kabul etmeyince kazaskerliğe getirildi. İstanbul’un alınmasına katıldı. Kazaskerliği sırasında kimseye danışmadan bazı kararlar vermesi üzerine Fatih Sultan Mehmed, onu Bursa vakıflarını düzenlemek yetkisiyle Bursa’ya gönderdi. Bir süre sonra padişahın bir fermanını şeriata aykırı bularak Güranî, hac bahanesiyle Osmanlı ülkesinden ayrıldı. Tekrar İstanbul’a döndü (1457). ikinci defa Bursa kadılığıyle görevlendirildi. Molla Güranî, ilk önemli eseri olan Tefsir’ini padişaha sundu. Bu eserden dolayı şeyhülislâmlığa getirildi. Cami,1 dârül- hadis, hamam gibi hayır kurumlan yaptırdı. Molla Güranî, daha çok din bilgini olarak tanınır. İlmî çalışmaları dışında sanatla, özellikle şiirle de ilgilendi, gazeller yazdı. Eserleri: Gayet-ül-Mesariî fi Tefsiri Kelâm-ür-Rabbâni (Tanrı Kelâmının Açıklanması Yolunda Tekrarın Amacı); El- Kevser-ül-Câri ilâ Riyazi Sahih-iUBuhârî (Sa- hil-ül-Buharî’nin Bahçelerine Akan Kevser); Keşf-ül-Esrâr an Kıra’ati Eimmet-il-Ahyâr (Hayırlı imamların Okuyuşu Konusundaki Sırların Açıklanışı).
Bunların dışında dinî konulan işleyen birkaç eseri, İstanbul’un Türkler tarafından almışını hikâye eden Fetihname’si vardır.

Yorum yazın