James Clark Ross

James Clark Ross , İngiliz denizcisi ve gezgini (Londra 1800-Aylesbury 1862). Sir John Ross’un yeğeni, ilk yolculuklarını amcasıylc yaptı, Parry’nin kuzeybatı geçitini bulmak için Çıktığı dört sefere de katıldı (1819-1827). 1834’te firkateyn kaptanlığına getirildi; 1839’da Erebus ve T error gemileriyle Güney kutbunda yerin magnetifcliğini incelemek için yapılacak bir seferle görevlendirildi. 1841 ve 1842’de Crozier ile kutba denizden gitmeyi denedi. Ama karşısına «Güney Victoria» arazisi adını verdiği Antartika kıtası çıktı. Burada Erebus ve Terror volkanlarını buldu. Deniz buzulu yüzünden magnetik kutbun 255 km uzağında kaldı. Bu yolculuğun zooloji, botanik, meteoroloji, magnetizma ve jeoloji yönlerinden çok önemli bilimsel sonuçlarını Voyage of Discovery and Research in the Southern and Antartic Regions (Güney Kutbu ye Antartika’-da Yapılan Bir Keşif ve inceleme Seyahati) [1847] adlı eserinde açıkladı. 1848’-de sir John Franklin’i aramak için girişilen arktik seferinde Enterprise ve investigator* un kumandanlığına getirildi; bir sonuç alınamayan bu yolculukta Somerset a-dası ve Wellington kıyılarını inceledi. (L) ROSS (sir John), britanyalı denizci ve kâşif (inch, Wigtownshire, lskoçya 1777-Londra 1856). 1816’da Isabella ve Alexander adlarında iki gemiyle Kuzeybatı geçidini aramak amacıyle düzenlenen bir sefere kumanda etti; böylece, XIX.yy.da birbirini takip edecek olan Arktik seferlerin ilki yapılmış oldu. Baffin koyuna girdi, ama Lancaster Sound’u bir körfez sandığı için başarıya ulaşamadı. 1819’da Parry’nin çıktığı seferde olumlu bir sonuç alınması üzerine yeniden araştırmalara başladı ve 1829-1833 arasında zengin tacir Felix Booth’un malî desteği sayesinde doğuda Parry’nin (Melville yarımadası), batıda Franklin’in (Coppermine) ulaştıkları iki üç nokta arasındaki kıyıları keşfetmek için Arktik’te birbiri ardına dört kış geçirdi. Somerset adası, Boothia yarımadası ve kral Wilhelm adasında magnetik kutbu buldu. 1850’de, Arktik’te kaybolan dostu Franklin’i aramak için yola çıktı. Ama Wellington kanalını taradıktan sonra sonuç alamayarak 1851’de döndü. Yolculuğu sırasında rütbesi tuğamiralliğe yükseltildi. (L)

Yorum yazın