Henri Bergson Kimdir – Felsefesi

Henri Bergson Kimdir – Henri Bergson Felsefesi

Henri Bergson (1859-1941)
• Paris’te doğan Bergson’un. babası Polonyalı bir yahudi, annesi İrlandalıdır. 1868’e kadar Londra’da yaşadıktan sonra Paris’e döndü. 1878’de girdiği Ecole Normale Supérieure’ de Boutroux ile Ollé – Laprune’ ün derslerini izledi. Okulu bitirince (1881) doktora çalışmalarına başladı: Bilincin Dolaysız Verileri (Essai sur les Données immédiates de la Conscience) adlı tezi hazırladı (1889) ve felsefe doktoru oldu. 1897’de Ecole Normale Supérieure’de ders vermeye başladı. Collège de France’ta önce yunanca kürsüsüne, sonra felsefe kürsüsüne getirildi (1900 – 1914). Ahlaksal ve Siyasal Bilimler Akademisi’ne (1901), Fransız Akademisi’ne (1914) üye seçildi. 1927’de Nobel edebiyat ödülünü kazandı. Yaşamının son yıllarında felç oldu.
• Bergson, gerçekte yalnızca katı cisimleri, düşüncede kavramları, bilinçteyse yalnızca biçimleri görmekle suçladığı «görgücülük», «görecelik» ve «akılcılık»tan titizlikle kaçındı. Ortaya attığı öğretiyi, bütün bilgileri ve varlığın tümünü kapsayan zekanın eleştirisini,
ayrıca dolaysız verinin faydacılık, bilginin geometri, eylemin de teknik düzeyine henüz düşmediği insanlık deneyinin başlangıcını sezgi yoluyla kavrama yöntemi olarak tanımladı.
• Bergson, düşüncelerini ve kurduğu sistemi, yayımladığı kitaplarda açıklamaya çalıştı. Özgürlük, bellek, maddenin bağıntısı sorununu ele alan Matière et Mémoire (Madde ve Bellek) 118961, Gülme (Le Bire) 119001, organik yaşamı inceleyen Yaratıcı Evrim (Evolution Créatrice) (1907), görecelik sorununu dile getiren Durée et Simultanéité (Süre ve Zamandaşlık) 119221, Ahlak ile Dinin İki Kaynağı (Les Deux Sources de la Morale et de la Religion) [19321, metafizik konusundaki görüşlerini ortaya koyan Düşünce ve Devingen (La Pensée et le Mouvant) (1934), başlıca yapıtlarıdır.

Yorum yazın