Friedrich Engels kimdir – kitapları

Friedrich Engels (1820-1895) Alman sosyalist eylemci ve kuramcısı. Felsefe öğrenimi gördü. Feodal Prusya devletini yıkma amacı güden Hegelcilere katıldı. 1842’de, babasının Manchester’deki iplik fabrikasında çalışmak üzere İngiltere’ye gitti. Orada militan işçilerle tanıştı ve kapitalizmin işçiler üzerindeki etkilerini inceleme olanağını buldu (İngiltere’de İşçi Sınıfının Durumu, 1845). Paris’te bulunduğu sırada 1844’de Marks’la tanıştı. Aralarında kurulan dostluk, yaşamlarının sonuna dek sürdü. Kutsal Aile’yi (1845), tarihsel materyalizmin ilkelerini açıklayan Alman Ideolojisi’ni (1845-1846). Komünist Parti Bildiri-si’ni (Manifesto) birlikte yazdılar. Engels 1848’de Almanya’ya dönerek orada bazı işçi hareketlerine doğduğu kent olan Bremen’deki işçi hareketlerine ve Palatina devrimine karıştı. Bu hareketlerin başarısızlıkla sonuçlanması üzerine yeniden İngiltere’ye döndü. Manchester’deki fabrikanın yönetimini ele aldı. O yıllarda ailesi ile birlikte büyük bir yoksulluk içinde yaşamakta olan Kari Marks’a sürekli olarak yardım etti. 1870’te Manchester’den ayrılıp Londra’ya yerleşti ve iş adamlığını bırakarak kendisini bütünüyle kuramsal çalışmalara ve politikaya verdi. Marks’m ölümünden sonra Marksizm alanında tek otorite oldu. Marks’m görüşlerini daha da ileri götürerek diyalektik mater-yelizmin kurucusu durumuna geldi. Diyalektik materyelizmi, Marks’-ın Kapital adlı eserini ve doğa bilimlerini o sırada vardığı en son buluşları temel alarak, kapitalist toplumdaki üretici güçlerin gelişmesi ve sınıf mücadelesi bağıntıları içinde geliştirip, ilkelerini ortaya koydu. Engels, işçi partilerinin durumu, köylü sorunu ve sömürge savaşları konularında da yazılar yazdı. New American Encyclopaedia’ya savaşlara ilişkin yazdığı yazılarla bu alanda Clausewizt’in izleyicisi, Lenin ve Mao Çe Tung’un öncüsü oldu. Anti-Dühring ve Tabiatın Diyalektiğinden (1873-1883), sonra 1884’te Ailenin, Özel Mülkiyetin ve Devletin Kökeni’ni yayımladı.

Engels’in bütün yazıları, aralıksız eylemci bir pratiğin yansımasıdır. Bu amaçla Birinci Enternasyonal’in kuruluşuna katıldığı gibi, Fransız ve Alman sosyalist partilerin oluşumuna ve İkinci Enternasyonal’in doğuşuna da katkıda bulundu.

Yorum yazın