Kabul ve Aval Kredileri

Kabul ve Aval Kredileri:
Kabul kredisi, ithal edilecek mal bedelinin, malın teslim alınması esnasında ödenmeyip ihracatçı firmanın ibraz edeceği vesaike ekli vadeli, bir veya birkaç poliçenin kabulü suretiyle muayyen bir vadede ödenmesine imkan veren bir ödeme şeklidir. Kısaca İthalatçının yurt dışından vadeli mal alımı yapmasına olanak sağlamaktadır.
Görüldükten bir süre sonra ödenmek üzere keşide edilmiş olan poliçelerin vadelerinin belirlenmesi için kabule arz edilmeleri gerekir. Bankalar kendilerine vesaik arasında gelen poliçeyi muhataplarının kabulüne arz ederler. Kabulün kayıtsız ve şartsız olması gerekmektedir.
Poliçe üzerine “kabul edilmiştir (accepted)” deyimi yazılmak suretiyle, tarih atılmak ve muhatap tarafından imzalanmakla kabul beyanı gerçekleşmiş olur. Muhatabın, poliçenin ön tarafına imzasını koyması kabul hükmündedir.
Aval, poliçenin ön kısmına yazılan şartsız ve rücu edilemez kefalettir. Aval veren kişi, kimin için taahhüt altına girmişse onun gibi sorumlu olur.

Kabul kredisinde ödeme şekilleri:
a) Akreditifli,
b) Vesaik Mukabili,
c) Mal Mukabili,
olmak üzere üç ödeme şekline göre yapılabilmektedir.

Kabul Aval Kredilerinde poliçeye ilişkin işlemler:
Kabul Aval Kredilerinde poliçeye ilişkin üç türlü işlem söz konusu olmaktadır;
1) Poliçenin ithalatçı tarafından kabulü (müşteri kabullü) ve yalnızca transfer işlemine Bankamızca aracı olunması,
Bu işlemde, Bankamızın işleme aracılığı dışında bir yükümlülüğü söz konusu olmayıp müşterice vadede poliçe bedelinin Bankamıza yatırılması halinde sadece transfer işlemi yerine getirilecektir. Burada Bankamız açısından bir kredi işleminden söz edilmesi mümkün değildir.
2) Poliçenin Bankamız tarafından veya müşteri tarafından kabul edilmesi ve üzerine Bankamızca aval imzası konulması,
Bankamızı döviz üzerinden ödeme yükümlülüğüne sokan bir ilişki söz konusu olacağından, yani ithalatçı müşterimiz poliçe bedellerini vadesinde Bankamıza ödemese bile Bankamız kabul ve avalden doğan taahhüdünü yerine getirerek ödemek zorunda olacağından, ithalatçı müşterimiz lehine Bankamızca Kabul/Aval Kredisi tesisi gerekmektedir
3) Poliçenin Bankamız talimatı üzerine muhabir bankaca kabulü.
2. maddede olduğu gibi ithalatçı müşterimiz lehine Bankamızca Kabul/Aval Kredisi tesisi gerekmektedir

Kabul-Aval Kredisinin değerlendirme aşamasında nelere dikkat edilmelidir?
Değerlendirme aşamasında öncelikle firmanın;
– Verebileceği teminatın likiditesi,
– Piyasa koşulları konusundaki deneyimi,
– İthal edilecek malın cinsi,
– Firmanın daha önce Kabul/Aval kredisi kullanıp kullanmadığı, kullanılmış ise poliçe bedellerinin vadesinde ödenip ödenmediği,
– Diğer kredi şartlarına uyulup uyulmadığı da göz önünde bulundurulacak ve Bankamıza döviz girdisi sağlayan firmalar lehine açılacak ithalat kredilerine öncelik verilecektir.
Kabul edilecek poliçelerin vadeleri, kabul tarihinden başlamak üzere herhangi bir süre ile sınırlı olmaksızın serbestçe belirlenebilir.
Kabul/Aval Kredilerinde de diğer kredi işlemlerinde olduğu gibi gerekli belgeler alınmak suretiyle Mali Tahlil ve İstihbarat Raporu düzenlenecektir.
Kredi tesisini müteakip mer’i İthalat Mevzuatı doğrultusunda gerekli belgeler firmalardan alınacaktır.
Kabul Kredilerinde yurt dışına ödenecek faizlerle ilgili olarak
• uluslararası piyasalarda uygulanan faiz oranlarının üzerinde bir faizin söz konusu olmamasına,
• faizlerin normal düzeyde olup olmadığına
• faize esas olacak gün sayısının normal düzeyde olup olmadığına
• faize esas olacak gün sayısının doğru olarak hesaplanmasına
gereken özen mutlaka gösterilecektir.
Malı temsil eden belgeler Kambiyo Yetkili Şubeye geldikten sonra bunlar akreditifli işlemlerde olduğu gibi incelenecek ve nazım hesaplara kaydı yapılacaktır. Bu belgelerin arasında bulunan poliçeler TK. 583. Maddede yer alan zorunlu şekil şartlarının (II-Ortak Konu ve Hükümler Bölümünün 26.1 maddesi) yanı sıra, kullandırılacak kredinin koşullarına da
• düzenleme tarihi ve yeri bulunması,
• ihracatçı tarafından düzenlenmiş ve imzalanmış olması,
• poliçe vadesinin akreditif küşatındaki vadelere uygun olması,
• poliçe tutarının vesaik tutarına eşit olması, akreditif tutarını aşmaması,
• akreditif dosya numarasını içermesi gibi
hususlara dikkat edilmelidir.

Akreditifli ithalat kabul kredisi işleminde, ithalatçıdan
• akreditif açılışı ve devrevi komisyonu
• üçer aylık devrelerle aval veya kabul komisyonu da alınacaktır.
Vesaik ve mal karşılığı ithalat kabul kredilerinde, ithalatçıdan
• poliçe tutarı üzerinden kabul veya aval komisyonu
• Poliçelerin ithalatçıya kabule arzı halinde ise kabule arz komisyonu alınacaktır.

Kabul Kredili Akreditif Kredisi:
Bu kredide Banka,
• belirli vadeli ve ihracatçı tarafından kendi üzerine veya muhabir üzerine keşide edilmiş poliçeyi kabul edeceğini
• ya da alıcı üzerine keşide edilmiş poliçeye aval vereceğini
• ve poliçeyi vadesinde ödeyeceğini taahhüt eder.
Yurtdışındaki ihracatçı malları sevk eder. Akreditif koşullarına uygun vesaikle beraber akreditifte belirtilen vadeleri içeren poliçeleri Muhabir Bankaya ibraz eder.
Muhabir banka vesaikle beraber poliçeleri MTO 500 sayılı broşüre tabi bir talimat ekinde Bankamıza gönderir. Gelen vesaik ve poliçeler Kambiyo Yetkili Şubemizce kontrol edilerek nazım hesaplara alınır.
Akreditif süresi içinde müracaat edilmek ve ödeme yapılmamış olmak kaydıyla,
• Kabul Kredili akreditifin normal akreditifli ödeme şekline veya,
• Normal Akreditifli ödeme şeklinin Kabul Kredili ödeme şekline dönüştürülmesi mümkün olup, Bunun için firma lehine ithalat kabul ve aval kredisinin tesis edilmiş olması ve gerekli şartların yerine getirilmesi gerekmektedir.
Küşat Mektubunda firmanın ithal edeceği mala ilişkin vesaike ekli vadeli bir veya birkaç poliçeye Bankamızın Kabul veya Aval vereceği de taahhüt edilmiş olur. Yani, Bankamız taahhüdü küşatla başlamış bulunmaktadır. Bu noktadan hareketle bu tür kredilendirmelerde küşattan önce (akreditifin açılışıyla birlikte) güvencelerin alınması gerekmektedir.
Kural olarak poliçelerin müşterice kabulü ve Bankamızca aval verilmesi şeklinde işlem yapılması gerekmektedir.
Kabul kredili akreditifli kredi işlemi yukarıda da belirtildiği üzere akreditifli olarak başlamakta ve bu nedenle başlangıçta açılan krediye ilişkin vesaikin Bankamıza gelmesinden sonra 931 ve 933 hesaplardan ters kayıtla çıkışı yapılarak kabul kredisine ilişkin 921 ve 923 hesapların ilgili bölümlerinde izlenmesi sağlanmalıdır.
Poliçelere tarihle birlikte Bankamız kaşesi basılıp kabul veya aval şerhi konulduktan sonra Kambiyo Yetkili Şubelerimizce yurtdışı imza yetkisi bulunan yetkililerimizce imzalanarak, muhabir bankanın talimatı üzerine poliçeler muhabire gönderilebileceği gibi Bankamızca muhafazaya alınarak muhabire bilgi verilebilir.

Poliçe bedeli vadesinde ithalatçıdan tahsil edilerek DSB ve TPTB düzenlenip ihracatçıya transfer edilir. ithalatçının poliçe bedelini vadede ödememesi durumunda poliçenin protesto süresi içinde protesto edilmesi gerekir.

Kabul Kredili Vesaik ve Mal Mukabili İthalat Kredisi:
Bu işlemde ithalatçının akreditif açması gerekmez. ihracatçı; malları sevk eder ve taşıma belgeleriyle birlikte ithalatçı veya ithalatçının bankası ya da ithalatçının bankasının muhabir bankası üzerine keşide edilmiş ileri tarihli poliçeleri kabule ve/veya avale göndermek üzere kendi bankasına verir.
İhracatçının bankası kendisi veya muhabiri aracılığıyla vesaik ile birlikte poliçeleri MTO 522 sayılı broşür kurallarına uygun tahsil talimatı ile ithalatçının bankasına gönderir.
Tahsil talimatıyla gelen vesaik ve poliçeler, kambiyo yetkili Şubelerimizce incelenir ve nazım hesaplara kaydedilir. Tahsil talimatını alan Kambiyo Yetkili Şubemiz talimat uyarınca hareket eder, anlaşılmayan bir husus olursa muhabir bankaya bildirerek alınacak talimata göre işlem yapar.
Kabul kredili vesaik karşılığı işlemlerde firmalar mal bedelini peşin yatırmazlarsa ithalat işlemine başlamadan önce ithalatçı adına “İthalat Kabul/Aval Kredisi” açılması gerekir.
Tahsil talimatında; poliçenin ithalatçının kabulü ve Bankamızın avali istenirse, Kambiyo Yetkili Şubemizin avali eklenerek ithalatçının kabulü karşılığında vesaik ithalatçıya teslim edilir ve kabul ve/veya aval işleminin gerçekleştirildiği muhabir bankaya bildirilir.
Kabul ve/veya aval şerhini içeren poliçeler tahsil talimatına uygun olarak vadeye kadar Bankamızda saklanır veya Muhabir Bankaya iade edilir.
Tahsil talimatında ödememe ve/veya kabul etmeme durumlarında poliçelerin protesto edileceği belirtilmişse, poliçelerin protesto edilmesi, poliçenin kabul edilmemesi ve/veya aval verilmemesi halinde, nedenleriyle birlikte Muhabir Bankaya bilgi verilerek alınacak talimata göre hareket edilmesi gerekir.
Kabul kredili vesaik karşılığı işlemlerde, mal bedelinin vadede tahsil edilerek transferin yapılması gerekir ve transferden sonra GB’nin arkasına transfere ilişkin not konulur.
Transferin yapılmamış olması kaydıyla,
-Vesaik Mukabili ödeme şeklinin Kabul Kredili Vesaik Mukabiline veya,
-Kabul Kredili Vesaik Mukabilinin Vesaik Mukabili ödeme şekline (kabul edilmiş poliçe varsa, iptalinin sağlanması şartıyla) dönüştürülmesi mümkündür.
Transferi yapılmamış olmak kaydıyla, mal mukabili ödeme şeklinin, Kabul Kredili Mal Mukabili ödeme şekline dönüştürülmesi mümkündür.
Kabul Kredili Vesaik ve Mal Mukabili işlemlerde poliçelerin salt müşterinin kabul etmesi şartı varsa firma lehine kredi tesisi aranmaksızın işlem yapılması mümkündür. Ancak müşterinin kabul etmiş olduğu poliçeye Bankamızca aval verilmesi söz konusu ise, işleme; firma lehine kredi tesisinden sonra başlanılmalıdır.

Yorum yazın