Vali Nedir

Vali Nedir
vali, il ya da eyalet gibi yönetim birimlerinin başında bulunan en üst görevli. Valilik makamının özellikleri siyasal sisteme bağlı olarak ülkeden ülkeye bazı değişiklikler gösterir. Merkezden yönetimin esas olduğu kara Avrupa’sı ülkelerinde, özel yetkilerle donatılan valiler yarı idari, yarı siyasi bir devlet temsilcisi konumunu taşır. Buna karşılık ABD’de seçimle işbaşına gelen ve en yüksek yürütme organı işlevini gören eyalet valilerinin bütünüyle siyasi bir kimliği vardır.

Fransa örneğini temel alan Türk idari sisteminde vali devletin, hükümetin ye ayrı ayrı her bakanlığın temsilcisi sayılır. İçişleri bakanının önerisi üzerine Bakanlar Kurulu kararnamesiyle atanır. Valilik bir uzmanlık ve meslek memurluğu olmadığından, hükümet istediği kişiyi vali olarak atayabilir. Vali olarak atanmak için Devlet Memurları Ka-nunu’ndaki koşulların hepsini taşımak zorunlu değildir. Valinin görev ve yetkileri genel olarak İl İdaresi Kanunu’nda belirtilmiştir. Aynca çeşitli yasalarda valilere görev yükleyen değişik hükümler vardır.

Vali il sınırları içinde devleti ve devletin tüzel kişiliğini temsil eder, yasa, tüzük, yönetmelik ve hükümet emirlerini uygular, il genel idaresi bünyesindeki kuruluşlar arasında işbirliği ve eşgüdümü sağlar, adli ve askeri teşkilat dışında kalan bütün devlet daire ve kuramlarıyla işletmelerini, özel işyerlerini, özel idare, belediye ve köyleri denetler; kolluk güçlerinin üstü olarak kamu düzeni ve güvenlik için gerekli önlemleri alır.

İl özel idaresinin yürütme organı ve başı olduğundan, il genel meclisinin kararlann-dan hukuka aykırı olanlara karşı idari yargı mercilerinde iptal davası açabilir. Ayrıca il belediyelerinin vesayet makamı sıfatıyla, belediye meclisinin yasada gösterilmiş bazı kararlarını onaylamaktan kaçınarak bu kararların yürürlüğe girmesini engelleyebilir.

Yorum yazın