Uçan Hollandalı Efsanesi

Uçan Hollandalı, Avrupa deniz efsanelerinde sonsuza değin yol almaya mahkûm hayali gemi. Denizcilerce görülmesi çok yakın bir felaketin habercisi sayılır. Efsanenin en yaygın biçimine göre, bir fırtınaya yakalanan kaptan Vanderdecken kurtulursa Ümit Burnunun çevresini dolaşmaya ant içer; bu yüzden sonsuza değin bu yolculuğu yapmaya mahkûm edilir. Alman besteci Richard Wagner Der fliegende Holländer (1843; Uçan Hollandall) adlı operasını bu öyküye dayandırmıştır.

Başka bir biçiminde ise, ruhu üstüne şeytanla oynadığı zar oyununu yitiren kaptan Falkenberg’in sonsuza değin Kuzey Denizinde yol almasından söz edilir. İngiliz şair Samuel Taylor Coleridge’ın bu temayı işlediği “Rime of the Ancient Mariner”ında (1798; İhtiyar Denizcinin Türküsü) denizci, bir hayalet gemide Ölüm ile Ölümdeki Yaşam’ın onu ele geçirmek için zar attıklarını görür. İskoç yazar Sir Walter Scott’ın efsaneden uyarladığı Rokeby (1813) adlı şiirinde ise gemide cinayet işlenir ve tayfalar arasında veba salgını başlaması üzerine geminin hiçbir limana yanaşmasına izin verilmez.

Yorum yazın