Sürtme baskı nedir

Sürtme baskı nedir

Sürtme baskı, baskıcılıkta kullanılan en yaygın ve olasılıkla en eski tekniklerden biri. Baskısı çıkarılarak oyma yüzeyin üstüne bir kâğıt konup, desenin biçimi çıkana kadar dikkatle bastırılır. Sonra kâğıt siyahlatılır, böylece desenin çıkıntılı yerleri koyulaşır, çukur yerleri beyaz kalır. Doğu Asya ülkelerinde bu işlem için özel bir mürekkep kullanılırken, Batı’da kâğıda bal-mumuyla kömür karasından yapılan bir karışım sürülür.

Sürtme baskı genellikle, başka birinin yapmış olduğu oyulmuş yüzeyleri kopya etmede kullanılır. Bu nedenle de ortaya çıkan ürün, özgün bir baskıdan çok, doğru bir kopya niteliğindedir.

Sürtme baskı büyük olasılıkla, yüzyıllardır çok çeşitli amaçlarla kullanılageldiği Doğu Asya’da ortaya çıkmıştır. Örneğin Japon balıkçılar tuttukları balıkların büyüklüğünü eskiden beri bu yöntemle saptarlar. Bilinen en eski sürtme baskı örnekleri Japonya’da 8. yüzyılda, ağaç kalıplardan kopya edilmiş Budacı metinlerdir. Ama bazı bulgular sürtme baskının 2. yüzyıl gibi erken bir tarihte Çin’de kullanılmış olabileceğini düşündürmektedir. Çin’de sürtme baskı (ta-bert) büyük taşlara kazılmış Konfüçyüsçü metinlerin çoğaltılmasında kullanılmıştır. Baskıların ağaç ve taş kalıplarla yapılmaya başlamasından sonra bile sürtme baskı bu tür metinlerin çoğaltılmasında en yaygın yöntem olmayı sürdürdü. Song hanedanı döneminde (960-1279) eski yapıtlarla ilgilenmek moda olunca, eski kabartmaların kopyalarını almak için sürtme baskı tekniği uygulandı.

Günümüzde bu teknik daha çok mezar taşlarını ve yapıların üstündeki yazıtları kopya etmek için kullanılmaktadır. Ayrıca bak. frotaj.

Yorum yazın