Sultan Veled Kimdir

Sultan Veled Kimdir

Sultan Veled, asıl adı bahaeddîn muhammed veled (d. 1226, Karaman – ö. 1312, Konya), mutasavvıf şair. Babası Mevlânâ Celaleddin Rumi’nin düşüncelerini temel alarak Mevleviliğin kurallarını belirlemiş ve Anadolu’da yayılmasını sağlamıştır.

İlk bilgilerini babasından aldı. Daha sonra küçük kardeşi Alaeddin ile birlikte Şam’a gönderildi, orada medrese öğrenimi gördü. Konya’da babasının yakın dostu olan bilginlerin derslerini izledi, çeşitli toplantılara katılarak bilgisini genişletti. Babasının denetimi altında tasavvuf eğitimini tamamladı. Şems Tebrizi’ye, babasının halifeleri Sala-heddin Zerkub ve Hüsameddin Çelebi’ye hizmet ederek kendisini yetiştirdi. Hüsameddin Çelebi’nin ölümü (1284) üzerine şeyhlik makamına geçti. Mevleviliğin bir tarikat olarak kurumlaşmasında oynadığı rolden ötürü bu tarikatın ikinci piri ve kurucusu sayılır. Mevlevilikte postnişinliğin babadan oğula geçmesi de onun başlattığı bir gelenektir.

Aynı zamanda bir şair ve yazar da olan Sultan Veled’in yapıtları genellikle tasavvuf bilgileri, açıklamalar ve öğütler içerir. Mev-lânâ’nın, Senaî’nin ve Attar’ın etkisi altında kalmıştır. Türkçe şiirleri döneminin dil özelliklerini yansıtması açısından önemlidir. Türkçe ve Farsça şiirlerini toplayan divanı Divan-ı Türki-i Sultan Veled (1925, yay. V. İzbudak), Divan-ı Sultan Veled (1941; yay. F. N. Uzluk) ve yalnız Türkçe şiirleri Sultan Veled’in Türkçe Manzumeleri (1958; yay. M. Mansuroğlu) adları altında basılmıştır. Mesnevi-i Veledi der Beyan-ı Esrar-ı Ahadi, Farsça Veledname (1897) ve Türkçe İbtida-name (1974) adıyla yayımlanmıştır. Öbür yapıtları Rebabname, İntibaname ve Türk-çeye de çevrilen Maarifin (1949, 1985).

Yorum yazın