Noktürn nedir – Noktürn ne demek

NOKTÜRN i. (fr. nocturne). Müzik düşüncesinin çeşitli anlatımlarına uygulanan terim.

— ANSiKL. Müz. XVIII. yy.da noktürn (bu terimin alm. karşılığı Nachtmusik1 tir) «serenata» ile enstrümantal «cassazione»nin bir çeşidiydi ve geceleri açıkhavada yapılan şenlikler dolayısıyle, nefesli ve yaylı çalgılar için yazılırdı. Noktürn örneklerine

XVIII. yy.m ikinci yarısındaki müzikçile-rin eserlerinde ve özellikle Haydn ile Mozart’ta (Einekleine Nachtmusik, K 525) rastlanır. XVIII. yy. sonlarında ses noktürnü ve özellikle, irlandalı J. Field’in yarattığı piyano için romantik noktürn gelişti. Ses noktürnü sonraları romansın etkisinde kaldı (Asioli, Blangini, Brahms [1877’de yazdığı op. 92, 1. no.lu ses dörtlüsü Noktürn adını taşır]). Piyano için romantik noktürn ise, İtalyan üslûbunda bir melodiye arpejlerin eşlik ettiği bir romanstır; geniş ve karmaşık yapısıyle belirlenen bu noktürn, Chopin ile en yüksek anlatım niceliğine ve derinliğine ulaştı. Liszt, noktürnü senfonik bir lied haline getirirken, Schumann da Nachtctücke1 siyle, alman romantizmiyle yakından bağlantılı, fantastik nitelikte ve noktürnden bütünüyle fraklı bir tür gerçekleştirdi. Noktürn, Fauré, Martucci ve Sgambati ile bir orkestra parçası olarak gelişti; Debussy ile de (Trois Nocturnes: Nuages, Fêtes, Sirènes [Üç Noktürn: Bulutlar, Şenlikler, Deniz Perileri]) izlenimciliğin anlatımcı niteliklerinden ilham alan yepyeni bir yön kazandı. Günümüzün başlıca noktürn yazarları arasmda Hindemith (piyano için Suite, 1922), A. Casella (viyolonsel ve orkestra için op. 54 Notturno e Tarantella, 1934); G. Turchi (orkestra için, Piccolo Concerto Notturno, 1950) ve Dal-lapiccola (Piccola Musica Nottuma per Or-cohestra, 1954) sayılabilir. (M)

Yorum yazın