Nevruziye nedir

NEVRUZİYE i. (fars. nevruz’dan ar. nev-rüziyye). Esk. Nevruz günü verilen hediye.

— Ed. Esk. Nevruz günü dolayısıyle yazılan şiir. Bk. ANSİKL.

— Folk. Nevruz günü dolayısıyle yapılan özel macun. Bk. ANSİKL.

— Mutf. Güzel kokulu bir tatlı çeşidi. Bk. ANSİKL.

ANSİKL. Ed. Esk. özellikle kaside şeklinde yazılan nevruziye’nin kaynağı İran e-debiyatıdır. Nevruz gelince, İran şairleri değişik amaçlarla sultanlara, devlet büyüklerine kasideler sunar, onlardan bazı isteklerde bulunurlardı. Eski İran edebiyatında, özellikle Persler zamanında nevruz do-layısıyle sultanlara, şahlara kaside sunmak, yeni yılı kutlamak bir gelenek niteliği taşırdı. Zamanla bu gelenek birçok müslüman ülkesinde de benimsendi. Saray çevresinde toplanan sultanlara, devlet büyüklerine veya çevrenin büyük zenginlerine yakınlığı o-lan şairler nevruziye denen kasideler yazmağa başladılar. Divan edebiyatında nev-ıuziyeler daha çok padişahlar için yazılır, karşılığında yeni yıl dolayısıyle «caize» de-‘ nen para alınırdı.
— Folk. Persler zamanında, nevruz gelince bütün hekimler, eczacılar kendi aralarında özel bir macun yapar, bunu yiyenlerin o yıl türlü hastalıktan korunabileceğini söylerlerdi. Zamanla bu gelenek değişti. Nevruziye, nevruzda yapılan özel bir tatlının a-dı oldu. Bugün de nevruzu kutlayan milletlerin bu eski geleneği sürdürerek yaptıkları tatlılara veya macuna genellikle nevruziye denmektedir.

— Mutf. Nevruziye, ilk harfi «sin» olan yedi maddeden (somak, sebze, sümbül, se-mek, sirke, sir, senced) yapılırdı. Kırk bir türlü baharat ve koyuca şerbetle yapılan, macun şeklinde bir çeşidi de vardı. (M)

Yorum yazın