Mürdesenk nedir

MÜRDESENK veya MÜRDESENC i. (fars. mürdâseng*den). Tabiî kurşun oksit. || Erimiş ve billûrlaşmış kurşun II oksit.

— ANS1KL. Kim. Kurşun oksit PbO, tabiatta iki şekilde bulunur: amorf (imasiko) ve eridikten sonra billûrlaşmış (mürdesenk) kütleler. Billûrlaşmış haldeki kurşun oksit, portakal sarısı renginde küçük pullardan meydana gelir. Suda az çözünen mürdesenk, potasyum hidroksitte eriyerek bir ploırtbit, asitlerde eriyerek kurşun tuzları verir. Akkor derecede oksitlenerek sübyene dönüşür; hidrojen ve karbon etkisiyle kolayca indirgenir.

Mürdesenk, gümüşlü kurşunun potada eritilmesiyle elde edilir. Kurşun asetat ve üstübeç üretiminde kullanılır; kassel sarısı gibi bazı sarı boyaların, çömlek sırlarının bileşimine girer; ayrıca, keten yağının kurumasını çabuklaştırır.

— Boya. Çok zehirli olan mürdesenk, macunların, çimentoların ve çömlek sıvası olarak kullanılan balçıkların bileşimine katılır; eskiden kurutucu olarak kullanılan mürdesenkin yerine, bugün yağlarda eriyen organik maddeler kullanılır.

— Eczc. Mürdesenk, yağlan sabunlaştırarak yakıların bileşimine giren kurşun sabunlarını meydana getirir; bazik kurşun asetatın hazırlanmasında da kullanılır. (M)

Yorum yazın