Bukalemun Hakkında Bilgi – Bukalemun Özellikleri

Bukalemun Hakkında Bilgi – Bukalemun Özellikleri

Gözden saklanma ve sık renk değiştirme yeteneğiyle bilinen bukalemunun, kuyruklu sürüngenler takımında ayrı bir yeri vardır. Bağlı bulunduğu bukalemungillerin (Chaınaelontidae) Afrika, Madagaskar, Hindistan, Akdeniz kıyıları ve İspanya’nın güneyinde yaşayan 80’den çok türü vardır.
Dünyada aşağı yukarı tek olan beslenme biçimi, öteki kuyruklu sürüngenlerden değişiktir. Gerçekten, bukalemunun, ucu topuk biçiminde, üstü tükürükle kaplı çok uzun bir dili vardır; uzunlamasına ve çemberimsi kasları, dilini boyu kadar bir uzaklığa (20 sm’den bir metreye kadar) fırlatıp, gözüne kestirdiği avı yakaladıktan sonra, saniyenin onda biri içinde geri çekmesini sağlar.

Başlıca besini olan böcekleri bu yolla yakalaması, ayrıca stereoskobik görme biçimiyle daha da kolaylaşır. Gerçekten, bukalemunun göz yuvarları, birbirinden bağımsız olarak her doğrultuya yönelebilir. Bu amansız avcı, aynı anda bulunduğu çevrenin aşağı yukarı bütününü, girinti ve çıkıntılarıyla birlikte görebilir.
• Ağaç üstünde yaşam biçimine uymuş olan bukalemunun ayakları, çengelli küçük kıskaçlara benzer; parmakları çok güçlü olduğu için, hayvan, arka ayaklarıyla bedeninin bütün ağırlığını çekebilir. Çok uzun sarılgan kuyruğu da, dallara tutunmasına yardımcı olur.
• Bukalemunun, bulunduğu ortama ve duyduğu heyecana göre güçlü bir renk değiştirme yeteneği vardır. Bu renklenme, sinir kumandasıyla ve altderide bulunan boyalı hücrelerin etkisi sonucunda gerçekleşir. Hücrelerdeki sarı, kırmızı, kara ve beyaz hareketli boya maddeleri, bütün sitoplazma içinde yer değiştirebilirler ve onların karşılıklı etkileşmeleri, söz konusu renk değişikliklerini doğurur.
• Bukalemunun bedeni, özellikle de erkeklerin baş bölümü pullarla kaplıdır; ayrıca, erkeklerin başında, boynuz biçiminde çıkıntılar bulunur; ama bunların, sürüngenlerin
dişiye sahip olmak için giriştikleri o efsanevi döğüşlerde bir rol oynadığı sanılmamak- tadır. Türler çoğunlukla yumurtlayarak çoğalır; yumurtalar, aylar süren bir kuluçka döneminden sonra açılır,
• Gündüzcü ya da gececi o- lan bukalemun, ağaçlarda, güneşten korunaklı yerlerde yaşar; son derece uyarılgan olduğu için boyun altındaki zardan bir keseyi havayla doldurarak kendi isteğiyle şişebilir ve böylece görünüm değiştirebilir. Özgün töreleri olan bu garip hayvan, sıcaklık 30°C’tan aşağı olmamak koşuluyla, tutsak yaşama çok iyi uyar.

Yorum yazın