Besi Suyu Nedir

Besi Suyu Nedir

• Hayvanlar gibi, bitkilerin de, gereksinim duydukları besin maddelerini hücrelerine ulaştırmayı sağlayan dolaşım sistemi vardır. Bu sistemde dolaşan sıvıya «besi suyu» denir.
• Genellikle besi suyu, ham besi suyu ve ongun besi suyu olarak ikiye ayrılır. Ham besi suyu, köklerle topraktan alınan maddeleri içeren ve bitkinin üst bölümlerine doğru çıkan sıvı demektir. Bu düpedüz, içinde erimiş madensel tuzlar bulunan sudur. Ham besi suyu, bütün bitkiyi geçerek yapraklara ulaşır ve orada dönüşüme uğrar; bu dönüşüm sonucunda ortaya çıkan sıvıya, «ongun besi suyu» denir.
• Işıl bireşim (fotosentez) olayı, karmaşık kimyasal tepkimeleri sağlayarak, şeker ve protein oluşmasına yolaçar. Bu
maddeler, hücreler için yaşamsal önem taşır; çünkü hücre, bunlarla beslenir.
• Gerek ham gerekse ongun besi suyu, damar demetlerinde dolaşır. Uzun borulardan oluşan damarlar, bitkiyi köklerden yapraklara kadar dolaşır. İki çeşit damar vardır: Odun damarlar; soymuk damarlar.
• Odun damarlar, ham besi suyu taşır. Genellikle silindir ya da piramit biçimli hücrelerden oluşan bu damarlar, sürekli ve uzun bir boru oluşturur; çünkü hücrelerin birbirine bitiştiği yerlerde enlemesine zarlar yitmiştir. Odun damarlardan, odun oluşur.
• Soymuk damarlar, ongun besi suyunu taşır. Bu damarlarda, iki hücreyi birbirinden ayıran enine zar hep vardır; ama üstünde sayısız küçük delik bulunur. «Kalburlu damar» da denen bu boruların tümüne birden «soymuk» adı verilir.
Genellikle odun ve soymuk tabakalar, iç içe halkalar halindedir. Bitkiler, odun ve soymuk damar demetlerinin ayn ayrı ya da ikisi bir arada bulunmasına göre sınıflandırılır.
• Ayrı ya da açık damar demetleri, özellikle ikiçeneklilerde ve açık tohumlularda bulunur. Telsel ya da kapalı damarlarsa, tekçeneklilerde görülür.

Yorum yazın