Anlatımcılık Kuramı Nedir

Anlatımcılık Kuramı Nedir

ANLATIMCILIK, doğacılık, akademicilik ve izlenimciliğe tepki olarak resim, heykel ve oyma baskı sanatlarında ortaya çıkan akım. Kendisine dışavurumculuk adı verilmiş olan bu anlayış doğanın anlatımı değil, insan içinin yansımasıdır. Bu sanat anlayışında sanatçı, kendi ruhsal durumunun anlatımını doğayla ilgili olmayan parlak renklerle dışa vurmak olanağını bulmuştur. Dilbilimin bir dalı olan anlatımbilim (stilistik) ise deyişi (stili), dilin ya da bireyin anlatım araç ve olanaklarını inceler. Dil anlatım-bilimi, özellikle konuşma diline yönelerek, duygusal içerik ve değerleri açısından bütün bireylerde görülen anlatım olgularını inceler. Edebiyatla anlatımbilim edebiyat eserlerini, dilin sanatsal işlevi açısından ele alır. Kimi kuramcılar, anlatımı her şeyden önce dilsel bildirimin kendine dönük olması bakımından değerlendirirken, kimileri de bir “sapma” yani olağan kullanımların belirlediği genel örnekten ayrılma olarak yorumlarlar.

Bir anlamı açıkça belirten bir kavram olarak felsefenin çağdaş akımı fenomenolojide ortaya çıkan “anlatımcılık”, “anlatımların” hertürlü varlık yargısından bağımsız bir betimlenmesi olarak anlaşılmıştır Örneğin fenomenolojiye göre bir dinin anlamı, o dinin değeri ya da tapındığı Tanrının varlığı hakkında, olumlu ya da olumsuz hiçbir yargıda bulunmaksızın çözümlenir. Yani “anlatımların çözümlenmesi yöntemi” olarak fenomenolojinin ilkesi, herşeyi anlamaya çalışmak ve hiçbir zaman yargıda bulunmamaktır.

Yorum yazın