ANADOLU VE Rumeli MÜDAFAA-I HUKUK CEMİYETİ

Mondros ateşkes antlaşmasından sonra, Müdafaa-i Hukuk ve Redd-i îlhak adlarıyla kuruları derneklerin Sivas kongresinde birleşti- irilmesiyle meydana gelmiştir (7 eylül 1919). Düşmanların, Türkiye’yi parçalama ve Türk milletini yok etme girişimleri ve azınlıkların haince davranışları karşısında, yurdun her yanında Müdar faa-i Hukuk ve Redd-i İlhak adlarıyla dernekler kuruldu. Sivas kongresinde, bütün yurdun hep birlikte savunulmasını sağlamak için, yalnız kendi bölgelerini korumak amacıyla kurulan bu derneklerin birleştirilmesine karar verildi. Böylece Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk cemiyeti (Anadolu ve Rumeli haklarını savunma derneği) kuruldu. Ayrıca Temsil Heyeti seçildi. Son OsmanlI Mebuslar Meclisinin toplanması için 1919’da yapılan seçimlerde cemiyetin adayları büyük çoğunlukla milletvekili oldular. Bunlar, İstanbul’da toplanan Mebuslar Meclisinde Felah-ı Vatan grubunu meydana getirdiler. Mebuslar Meclisinin dağılmasından sonra Ankara’da toplanan Türkiye Büyük Millet Meclisinde, Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk cemiyeti, bir iktidar partisi durumuna geldi. Kurtuluş savaşının zaferle sonuçlanmasından sonra, Gazi Mustafa Kemal Paşa (Atatürk), Halk Fırkası adıyla siyasî bir parti kurmaya karar verdi. Anadolu ve Rumeli Müda- faa-i Hukuk cemiyeti örgütünü bu partiye temel yaptı. Böylece Türk birliğinin sağlanmasında ve yurdun kurtarılmasında önemli hizmetleri görülen bu dernek görevini tamamlamış oldu (1923).

Etiketler: , , , , , , ,

Yorum yazın